De wet van Murphy

Nothing is as easy as it looks

Everything takes longer than you think

If anything can go wrong, it will.

Admiral `Shallowater' Murphy

Deze tekst zat ooit, gegraveerd in een geelkoperen plaatje, op de buitenkant van de deur van professor Bernard Witholt, een biochemicus op de Rijksuniversiteit Groningen, die eerder in de VS zat en later naar Zürich vertrok. Op zo'n deur durf je wel aan te kloppen.

Maar Murphy was geen admiraal, en ook geen stripfiguur zoals wel wordt beweerd.

Edward A. Murphy jr. was ingenieur en kapitein bij de luchtmacht van de Verenigde Staten. In 1949 had hij een harnas ontworpen voor een testpiloot om te meten hoeveel versnelling het menselijk lichaam kon hebben. Zijn harnas bevatte zestien sensoren om de spanningen te meten die optraden tijdens het bochtenwerk van de straaljager. Ed Murphy beschreef wat er toen gebeurde:

,,Ik dacht dat ik geslaagd was en stuurde mijn meetapparatuur naar Edwards Airforce Base in Duro, waar de luchtmacht onderzoek deed naar het neerstorten van toestellen. Daar installeerden ze mijn meetapparatuur op een raketslee waarop John Paul Stap reed, toen nog majoor, die later bekend werd als `de snelste man ter wereld' omdat hij op een raketslee had gereden die sneller ging dan 950 km per uur.

,,Toen kreeg ik opeens te horen dat de test mislukt was en dat het de schuld was van mijn meetapparaat. Omdat het een zeer kostbare mislukking was, dacht ik dat het maar het beste zou zijn, als ik persoonlijk de resultaten ging controleren op Base Edwards in de hoop zowel mijn naam als mijn meetapparatuur te kunnen zuiveren van blaam.''

Murphy zag zijn vermoeden bevestigd dat de spanningsmeter niet goed was aangesloten, namelijk `een kwartslag voor de juiste sluiting.' Hij maakte toen de later beroemd geworden opmerking dat een monteur altijd iets verkeerd zal aansluiten als er maar een mogelijkheid bestaat om het fout te doen. George E. Nichols, een projectleider van Northrop, hoorde die opmerking en bestempelde haar tot de Wet van Murphy.

Nu luidt haar bekendste formulering: Alles wat er fout kán gaan, gáát ook gegarandeerd fout.

Waarom juist Murphy de stamvader van de eerste ingenieurshoofdwet moest worden is een raadsel – duizenden technici zeggen dagelijks onbewust hetzelfde. Misschien ligt het aan zijn naam.