Kabinet heeft extra meevaller van 800 miljoen

In de laatste dagen van 1998 is nog eens 800 miljoen gulden aan extra belastinginkomsten in de schatkist gestroomd. Dankzij de uitbundige economische groei vorig jaar hebben zowel bedrijven als burgers meer belasting betaald dan eerder werd geraamd.

Dat staat volgens betrouwbare bronnen in de `Voorlopige rekening 1998', die vrijdag in de ministerraad wordt besproken. Het extraatje brengt de totale belastingmeevaller op 1,8 miljard gulden. In de Najaarsnota had minister Zalm (Financiën) namelijk al een miljard aan extra belastinginkomsten aangekondigd.

De belastingmeevaller gaat volledig naar de reductie van het begrotingstekort, dat daarmee lager uitkomt dan geraamd. Werd in de Miljoenennota op Prinsjesdag nog uitgegaan van een tekort van 1,3 procent van het bruto binnenlands product (bbp), nu rekent het ministerie van Financiën met ongeveer 1 procent. Dat is ongeveer net zoveel als in het jaar 1997, toen het tekort naar het laagste peil in een kwart eeuw dook.

De meevaller helpt dus het kabinet niet rechtstreeks bij de bezuinigingsronde, die dit voorjaar gemaakt moet worden om allerlei tegenvallers in 1999 op te vangen. Dit betreft voor het overgrote deel tegenvallers bij de uitgaven door onder meer de lagere inflatie en de waterschade. Volgens de afspraken in het regeerakkoord moeten dergelijke `uitgaventegenvallers' worden opgevangen door te bezuinigen op de uitgaven van de ministeries.

Hoeveel er bezuinigd moet worden is nog onbekend. Dat wordt pas definitief vastgesteld in de Voorjaarsnota. De bedragen die nu circuleren over de omvang van de tegenvallers liggen tussen 3 en 4 miljard gulden.

Op de iets langere termijn helpt de extra belastingbate het paarse kabinet wel. Nu de economische groei dit jaar lager zal uitvallen dan werd voorzien bij de kabinetsformatie, is er een kans dat de belastinginkomsten zullen afnemen.

Tegenvallende inkomsten worden voor het grootste deel (driekwart) opgevangen door het laten oplopen van het begrotingstekort, en door het verhogen van de belastingen. Met de belastingmeevaller is er de komende jaren meer ruimte ontstaan om het tekort de komende jaren te laten oplopen.