Apothekers krijgen volle prijs vergoed

Apothekers moeten de volledige prijs vergoed krijgen van het geneesmiddel Neupogen. Dit heeft president A.H. van Delden van de Haagse rechtbank bepaald in het kort geding dat de fabrikant van het medicijn, Amgen, had aangespannen tegen minister Borst (Volksgezondheid) en het Centraal Orgaan Tarieven Gezondheidszorg (COTG).

De minister mag deze vergoeding niet met 4,77 procent verlagen zoals ze doet bij de meeste andere medicijnen om zo de opbrengst `af te romen' die de apothekers halen uit de kortingen en bonussen die ze bij hun leveranciers bedingen.

Als gevolg van de uitspraak moet de minister de regeling vrijwel zeker ingrijpend aanpassen. Daarmee komt ook de beoogde opbrengst van de maatregel, dit jaar 150 miljoen gulden, in het gedrang. Volgens de landsadvocaat ontvangen de apothekers jaarlijks 200 miljoen gulden aan extra kortingen en bonussen.

De rechter gelastte Borst en COTG om Neupogen weer op de `nullijst' te plaatsen en op die manier te vrijwaren van de verlaging. Van Delden besloot daartoe omdat de apothekers van Amgen geen bonus krijgen. Amgen heeft met Neupogen ruim 80 procent van de markt van `bloedgroeiers' in handen. Als de door Borst en COTG opgelegde korting gehandhaafd blijft, zou een apotheker geld toeleggen op de verkoop van dit medicijn dat de aanmaak van witte bloedlichaampjes stimuleert en vooral wordt voorgeschreven na afloop van een chemokuur. Volgens de rechter grijpt de minister daardoor onrechtmatig in in de onderlinge concurrentieverhoudingen. De positie van Neupogen wordt immers nadelig beïnvloed ten opzichte van vergelijkbare medicijnen waarvoor de apotheker wel een bonus of korting bij de leverancier weet te bedingen. Die korting is meestal hoger dan de 4,77 procent verlaging die Borst oplegt, zodat de apotheker op die andere medicijnen wel verdient. Volgens het COTG blijft daarbij een korting van 4 procent buiten beschouwing, omdat die een compensatie is voor het aanhouden van voorraad en het contant betalen door de apotheek.

Het COTG voorziet ingrijpende gevolgen van het vonnis. Met de uitspraak in de hand zullen nu meer fabrikanten, die kunnen aantonen dat voor hun producten geen bonussen of kortingen worden verstrekt, eisen dat ook hun producten op de 'nullijst' worden geplaatst. Volgens de rechter zijn de aanvullende voorwaarden die het COTG daarvoor heeft gesteld niet geldig. Het gaat er daarbij onder meer om dat het medicijn per dag meer dan 250 gulden kost en door minder dan eenderde van alle apotheken wordt verstrekt.

Als door de uitspraak aanzienlijk meer medicijnen op de nullijst terechtkomen, moet het percentage waarmee de vergoeding voor de andere medicijnen wordt verlaagd fors omhoog, wil de geraamde opbrengst kunnen worden gehaald.

Het ministerie bleek niet in staat op de uitspraak te reageren.