Ritsma voorspelbare winnaar op WK vol verrassingen

Coach Geert Kuiper had lak aan het protocol nadat Rintje Ritsma op het erepodium was gelauwerd als de nieuwe wereldkampioen, geflankeerd door de in Nederland woonachtige Rus Vadim Sajutin (zilver) en Noorwegens beste allrounder, de jonge Eskil Ervik. Op z'n schaatsen liep Kuiper over het middenterrein van het Vikingschip met een fles champagne naar de man van wie hij dit seizoen een completere allrounder heeft gemaakt. Voordat Ritsma de fles ontkurkte en als een Formule I-coureur om zich heen leegspoot, maakte de trotse coach zich wijselijk uit de voeten.

De derde wereldtitel van Ritsma, die ook in 1995 en 1996 de beste allrounder was, is de bekroning van een geslaagd partnerschap. In zijn Sanex-team trok Ritsma na vorig seizoen de 38-jarige veehouder en ex-sprinter Kuiper aan nadat hij afscheid had genomen van Wopke de Vegt. De schaatser was uitgekeken op de oud-bondscoach en besloot in zee te gaan met een man die als trainer betrekkelijk weinig ervaring had. ,,Mijn resultaten bij Wopke zijn ook goed geweest, maar nu beschik ik over een betere sprint'', zei Ritsma. En op de 500 meter wordt bij allroundtoernooien tegenwoordig de basis voor de eindoverwinning gelegd.

De keus voor vernieuwing bleek een wijs besluit. Ook Ritsma's initiatief om Martin Hersman van de kernploeg allround naar zijn ploeg te halen, in plaats van de niet-geïnteresseerde Ids Postma, pakte goed uit. Op het EK plaatste Hersman zich als enige andere Nederlandse schaatser voor de WK. Hij sloot het toernooi in Noorwegen tevreden af met een zevende plaats.

Ritsma werd onlangs in Heerenveen onbedreigd Europees kampioen. Ids Postma was daar als zijn enige concurrent op de allereerste afstand onderuit gegaan en dat bespaarde Ritsma veel ongemak. Fluitend werd hij de beste van Europa. Postma slaagde er op het EK onder meer als gevolg van zijn val niet in zich te plaatsen voor de WK, zodat Ritsma al meteen tot de nieuwe wereldkampioen kon worden gebombardeerd. Zonder Postma en zonder calamiteiten als een val was Ritsma op voorhand al zeker van de titel.

Vier weken lang werden pogingen ondernomen om Postma toch de kans te geven zijn wereldtitel in Hamar te verdedigen. Bondscoach Henk Gemser en Aegon als hoofdsponsor van de schaatsbond pleitten er zelfs voor Hersman zijn deelnemersbewijs te ontnemen en dat aan de regerend wereldkampioen te geven. Postma's rol bij het WK bleef echter beperkt tot die van eerste reserve. Omdat altijd de kans bestaat dat andere deelnemers zich door bijvoorbeeld ziekte tot vlak voor de start van de eerste rit afmelden, waren Postma, bondscoach Henk Gemser en fysiotherapeut Dennis Geerlings vrijdagavond toch naar Hamar gekomen.

Nooit eerder was Postma zo kort in het Vikingschip. Zaterdagochtend om negen uur stapte hij daar binnen voor een training, een uur later ging hij er weer vandoor. Omdat het er niet naar uitzag dat een van de deelnemers zich ziek zou melden, pakte het trio al zo vroeg zijn biezen om vervolgens voor de zekerheid om elf uur - één uur voor de start - toch nog even bij het olympische schaatspaleis langs te gaan.

Onverrichterzake keerde de wereldkampioen 's middags terug naar de boerderij in Deersum, waar hij die ene nacht dat hij van huis was net de geboorte van een kalf had gemist. Het sperma waarmee het dier was verwekt, was nog een cadeau voor Postma's eerste wereldtitel, twee jaar geleden in Nagano.

Ritsma, die Postma zaterdagochtend in het Vikingschip net lang genoeg zag om hem gedag te kunnen zeggen, was blij de wereldtitel weer in bezit te hebben. Twee jaar geleden moest hij in Japan roemloos afstand doen van die titel. Een onherkenbare Ritsma zwoegde zich daar naar een vijfde plaats, mijlen verwijderd van Postma, die in '97 de sterren van de hemel reed.

,,Het was niet supermakkelijk, maar ik kan ook niet zeggen dat het moeilijk was'', becommentarieerde Ritsma de wijze waarop hij het Postmaloze WK won. Een van de mooiste momenten beleefde Ritsma toen hij op de tien kilometer publiekslieveling Adne S⊘ndral op een ronde achterstand zette.

Het WK in Hamar was een van de mooiste en kwalitatief meest hoogstaande allroundtoernooien in jaren. Zo regende het bijvoorbeeld persoonlijke records. In tegenstelling tot bij de vrouwen werd de strijd bij de mannen op geen van de afstanden opgesierd met een wereldrecord. Het ijs in een twee dagen achtereen uitverkocht Vikingschip was echter van een verbluffende kwaliteit. Directeur Stadhaug zei vorige week geen woord te veel toen hij beloofde dat de ijsvloer in zijn hal van een olympische kwaliteit zou zijn.

Ook de sfeer in de hal was vergelijkbaar met die van de Spelen van 1994, mede dankzij de goede prestaties van de Noorse mannenploeg (Ervik 3de, S⊘ndral 6de, St⊘relid 12de). Voor volgend jaar staat de EK allround in Hamar op het programma, maar omdat schaatsen in het Vikingschip voor de bond en de haleigenaar een te dure aangelegenheid is geworden, dreigt voor het eerst in jaren in Noorwegen een schaatstoernooi op een buitenbaan te worden gehouden. Het Vikingschip is immers de enige baan met een dak erboven in het land van koning Harald de Vijfde, die zaterdag tot de niet-betalende bezoekers behoorde van een verrassend WK zonder verrassende winnaars.