Friese boekenweek

Eind deze maand wordt de Fryske Boekewike gehouden. Sinds de Friese week een aantal jaren geleden werd losgekoppeld van de publicitair overheersende Nederlandse boekenweek, is de belangstelling flink toegenomen, zegt D. Hibma van it Fryske Boek, de branchevereniging van Friese boekverkopers en uitgevers. ``Het moest eerst even op gang komen, maar nu loopt het goed.''

Wie tussen 24 februari en 6 maart voor negentien gulden vijftig aan Friestalige boeken of boeken over Friesland koopt, krijgt het Friese `boekewikegeskink' cadeau: Gomorra van Benny Holtrop.

De auteur is een zestigjarige voormalige leraar Frans die vijftien jaar geleden werd afgekeurd. ``Voor mij is dit een enorme eer'', zegt Holtrop. ``Ik beschouw mezelf meer als een verhaaltjesverteller dan als een echte schrijver. Hoewel ik al een aantal bundels verhaaltjes en gedichten heb gepubliceerd, is het schrijven in de eerste plaats een hobby.'' Holtrop schreef het geschenk in tien weken. ``Er was eerst iemand anders gevraagd, maar die werd ziek. Waarschijnlijk ben ik ook gekozen omdat men vermoedde dat ik wel tijd zou hebben.''

Gomorra is een bewerking van het Bijbelverhaal over Lot, verplaatst naar het einde van de twintigste eeuw. ``Lot is iemand die alles verkeerd doet'', zegt Holtrop. Voor dergelijke figuren voel ik altijd grote sympathie.'' In het `geskink' wordt de hoofdpersoon Lot aangesteld als interimdirecteur van een zoutfabriek in de stad Gomorra. De fabriek komt in de problemen door milieuregels en bovendien dreigt de stad bedolven te worden door zoutafval dat is gestort in een geheim stuwmeer in de bergen. Daar het giftige water in bedwang gehouden door een betonnen wand, maar uiteindelijk begeeft die het. Lot en zijn vrouw vluchten per auto uit Gomorra, tot de echtgenote besluit terug de bedreigde stad in te gaan om enkele databestanden op te halen. Hij ziet haar niet meer terug. ``Een erg goed huwelijk was het niet'', constateert Holtrop.

Net als de Nederlandse begint de Friese boekenweek met een feest. Op 19 februari wordt Gomorra in Franeker ten doop gehouden. Er zijn 3500 exemplaren van het boekje gedrukt. ``Dat is ongeveer wat we vorig jaar hebben afgezet''. It Fryske boek heeft bovendien een speciale editie van het tijdschrift BoekeNijs gemaakt met alle Friese boeken die het afgelopen halfjaar verschenen. Bibliotheken krijgen een programma met een Friese schrijver en een zanger aangeboden. ``Daarvoor hebben we nu zeventien reserveringen'', zegt Hibma.

De laatste jaren is het aantal nieuwe Friese boektitels per jaar gestegen tot ongeveer honderd. Ook de verkoopcijfers gaan omhoog. ``Precies kennen we die niet'', zegt Hibma met spijt. ``In de herfst houden wij de Boeke-aksje. Dan worden er in zes weken tijd vijfentwintig a dertigduizend boeken verkocht. Bovendien is er een Friese boekenclub die per jaar drieduizend boeken verkoopt.''

Volgens T. Blaauw van de gelijknamige boekhandel in Franeker is de Friese boekenweek ``bijna net zo belangrijk'' als de Nederlandse. ``We verkopen veel extra Friese boeken sinds de twee losgekoppeld zijn. De week krijgt hier zeer veel publiciteit.''