Primakov in actie tegen zijn rivalen

De politieke stabiliteit, die sinds het aantreden van Jevgeni Primakov als premier in Rusland bestaat, wankelt nu de oud-spionagechef op spectaculaire wijze zijn tegenstanders probeert uit te schakelen.

Voor de derde achtereenvolgende dag worden er in Moskou op last van het openbaar ministerie corruptieschandalen onthuld en aangepakt. Vanmorgen zijn de kantoren van Aeroflot door antiterreureenheden doorzocht, daags nadat Jeltsins schoonzoon, die daar directeur is, twee handlangers van de zakentycoon Boris Berezovski had ontslagen. Gisteren werd ook ex-minister van Justitie Valentin Kovaljov op beschuldiging van illegaal wapenbezit en verduistering van 100.000 gulden in de gevangenis gegooid.

Het zakenimperium van ,,Ruslands machtigste schaduwpoliticus'', zoals de Izvestija Berezovski omschrijft, kwam dinsdag al onder vuur: bij huiszoekingen in zijn kantoren zijn volgens het openbaar ministerie banden gevonden met afgetapte gesprekken van de familie Jeltsin. Maandag, aan de vooravond van de aanval op Berezovski, werd 's lands procureur-generaal Joeri Skoeratov gedwongen om ,,wegens hartklachten'' zijn ontslag in te dienen.

De Russische media zijn het erover eens dat premier Primakov zijn macht aan het consolideren is, en daarbij hoog spel speelt. ,,Niet onze procureur-generaal is ziek, maar de maatschappij'', zo zei een van Primakovs plaatsvervangers woensdag op tv. De kranten herinneren aan Primakovs uitspraak van zondag dat hij 90.000 gevangenisbedden wil vrijmaken voor ,,economische criminelen''.

Kovaljov was minister van Justitie totdat anderhalf jaar geleden uitkwam dat hij zich door de mafia had laten chanteren met een videoband van zijn sauna-bezoek in gezelschap van blote vrouwen. Zijn Fonds voor de Bescherming van Burgerrechten bleek een dekmantel voor het doorsluizen van kapitaal naar Cyprus.

Vooralsnog lijkt Primakov de steun van de verzwakte president Jeltsin te hebben. Na overleg vanmorgen benadrukte Jeltsin de noodzaak om de corruptie te bestrijden. Op de suggestie van het parket dat zijn ,,huisvriend'' Boris Berezovski betrokken is bij het afluisterschandaal heeft hij nog niet gereageerd. De zakenman-intrigant zelf doet er ook het zwijgen toe, net als de door hem gecontroleerde media.

Een ander teken dat hij uit het centrum van de macht wordt gewerkt, is de huiszoeking bij Aeroflot. Berezovski zou instrumenteel zijn geweest bij de benoeming van Jeltsins schoonzoon Valeri Okoelov tot Aeroflots hoogste baas. Maar die heeft zich woensdag ontdaan van twee onderdirecteuren die bevriend zijn met de oligarch.

Alles wijst erop dat Primakov, een ex-KGB-chef, nog niet klaar is met zijn schoonmaak. De waarnemend procureur-generaal schetste dinsdag een apocalyptische toestand van Rusland, met ,,corruptie als de grootste plaag die het land teistert''. Ook zei hij dat vorig jaar negen miljard dollar als vluchtkapitaal naar het buitenland is overgemaakt. Een andere openbaar aanklager zei dat het afluisterschandaal zeker tot arrestaties zou leiden van ,,een aantal zwaargewichten''.