Kok geeft Britten college over voordelen euro

De Britse Labour-partij begon gisteren aan de campagne voor de verkiezingen van het Europees Parlement in juni. Premier Kok nodigde een veelal sceptisch publiek van zakenlieden en bestuurders uit om anders tegen de Europese Unie aan te gaan kijken.

,,Zo, nu horen jullie het eens van een ander!'' Dat leek de boodschap te zijn waarmee de Britse premier Tony Blair zijn Nederlandse collega Wim Kok gisteren sceptische Britten de voordelen van de euro liet uitleggen. Met de dubbelspreekbeurt voor een groep zakenlieden en bestuurders in Bristol gaf Blair zijn stationair draaiende campagne voor Britse toetreding tot de Europese muntunie een hoger toerental. Het bezoek markeerde ook de start van de Labour-campagne voor de Europese verkiezingen, in juni.

Kok, die met Blair vanuit Londen per trein naar Bristol was gereisd, zei ,,respect en begrip'' te hebben voor het Britse besluit om voorlopig buiten de eurozone te blijven. Maar als het aan hem lag verandert dat: ,,Ik hoop dat het Verenigd Koninkrijk de euro invoert'', aldus Kok.

Blair kon zich gisteren geen beter pleitbezorger voor de euro wensen dan de ,,zeer gerespecteerde collega'', tevens ,,zeer goede vriend'' Wim Kok. Niet alleen verpersoonlijkt Kok ,,door zijn grote talenkennis'' de Europese gedachte, aldus Blair. Het succes van de Nederlandse economie is bovendien mede te danken aan de actieve opstelling van de Nederlanders in Europa ± niet zoals de Britten, eindeloos ,,langs de lijn maar als spelers in het veld'', zei hij.

Of Kok zijn aantekeningen van tevoren naast die van Blair had gelegd, bleef onduidelijk. De Nederlandse premier ± langer, kalmer en grijzer dan Blair ± masseerde op de toon van elder statesman in elk geval wel precies de plekken waar voor veel Britten de meeste pijn zit. Zoals het Frans-Duitse initiatief voor de `harmonisatie' van Europese belastingen. Hij was óók tegen een belastinghervorming-zonder-meer, zei Kok, maar niet tegen een ,,pragmatische'' aanpassing van het belastingstelsel, bijvoorbeeld om de concurrentieverhoudingen eerlijker te maken.

En Europese sociale wetgeving heeft óók goede kanten, bezwoer Kok zijn gehoor dat weinig op heeft met Brusselse `regelzucht'. Bijvoorbeeld als die wetten helpen om arbeidsverhoudingen te verbeteren waardoor meer mensen werk en een betere opleiding kunnen krijgen. Blair zat er bij te glimmen.

Premier Blair onderstreepte opnieuw dat het in het Britse belang is dat de euro slaagt, omdat de helft van alle Britse handel in de eurozone plaatsheeft. Hij verwelkomde de ,,goede start'' van de nieuwe munt en zei zich te willen voorbereiden op eventuele toetreding van zijn land. Daarvan is hijzelf ,,in principe'' voorstander, maar pas als blijkt dat de munt een doorslaand succes is én als de Britten er in een referendum hun zegen aan geven.

Blair leek het begin van een officiële campagne voor Britse toetreding gisteren iets dichterbij te brengen. Hij erkende dat het huidige debat over Europa ,,schraal'' is. ,,Het is ook onze taak als regering om actief het niveau van de discussie te verbeteren'', aldus Blair.

De uitnodiging aan Kok diende Blair op nog een andere manier. Als werkeloos toeschouwer van de euro probeert Blair zo veel mogelijk andere bruggen naar Europa te leggen. Maar zijn samenwerking met Frankrijk op defensiegebied stagneert en het afblazen van de fusie tussen luchtvaartreuzen British Aerospace en het Duitse Dasa heeft de betrekkingen met Duitsland even geen goed gedaan. Premier Blair ontkende het desgevraagd beslist, maar intensievere banden met Nederland, in Britse ogen ,,een middelgrote speler'' op het Europese veld, komen zijn regering nu wel degelijk goed uit.

En in hun pogingen om hun EU-contributie te verlagen, respectievelijk laag te hóuden, zouden beide landen elkaar ook kunnen vinden. Tijdens hun treinreis van tweeënhalf uur tussen Paddington Station en Bristol sloten de twee in elk geval een akkoord voor een `raamwerk' van bilaterale betrekkingen. Dat omvat onder meer frequentere ontmoetingen tussen de premiers en hun ministers en een jaarlijkse conferentie met vertegenwoordigers `uit de hele samenleving', die beurtelings in Nederland en het Verenigd Koninkrijk wordt gehouden. Op de vraag waar ze nu echt over hadden gepraat gaf Kok bij zijn vertrek uit Bristol een diplomatiek ± en nogal Nederlands ± antwoord. ,,Over allerlei zaken die ons beiden interesseren,'' zei hij. Blair zwaaide hem na.