Schamele scherpte; DIGITALE FOTO'S VERLIEZEN RESOLUTIE OP PAPIER

Digitale camera's kunnen hun foto's in steeds hogere resolutie afleveren. Die zijn te groot voor het beeldscherm, maar te grof voor een afdruk.

BEWONDERENDE uitroepen zijn niet van de lucht. Wat leuk dat dat kan! Zie jou daar nou, op het scherm! Een digitale camera! Per e-mail flitsen de net geschoten beelden al naar de andere kant van de Aarde. De ontwikkelcentrale is uitgeschakeld. De chemie en het papier blijven achterwege. De foto bestaat alleen in Cyberspace, totdat de fotograaf de printer aanzet en toch een papieren afdruk maakt. Dan valt het resultaat altijd tegen. De kwaliteit van een print van een digitale camera van 2.000 gulden is niet beter dan die van een afdruk van een negatief uit een chemische camera van 200 gulden.

Digitale camera's belichten geen film maar een chip. De chip schrijft iedere opname als een lange reeks nulletjes en eentjes uit de chip naar een opslaggeheugen. Dat kan een diskette zijn, of een flashgeheugen. Om de beelden te kunnen bekijken moet de diskette door een computer worden gelezen. Of de camera moet met de computer communiceren om de foto's in het computergeheugen en op het beeldscherm te krijgen.

pixels

Het draait allemaal om pixels (beeldpunten). In de top van de amateurmarkt verkoopt Kodak op het ogenblik de DC260 camera. Die camera is voor dit artikel getest en staat hier model voor de megapixel camera's die Kodaks concurrenten inmiddels ook leveren. De chip in de DC260 kan een beeld in maximaal 1537 bij 1024 pixels (beeldpunten) opslaan. Dat is een foto die meer dan beeldschermgroot is, want de standaardinstelling voor een 17 inch scherm is 1024 bij 800 pixels, terwijl de meeste 14 of 15 inch schermen op weergave van 800x640 pixels zijn ingesteld.

Het meer dan beeldschermvullende effect dat de beste kwaliteit foto van de DC260 biedt vervliegt als hij als print op papier verschijnt.

Op een beeldscherm zien vrijwel alle foto's er scherp uit. We zijn gewend aan de onbeschrijfelijke grofheid van een monitor en kijken met een ander oog naar TV en monitor dan naar drukwerk en foto's. Printers drukken tegenwoordig standaard 300 dots (ook: beeldpunten) per inch. Onbewerkt verandert de beeldschermvolle foto uit de DC260 in een bescheiden print van ongeveer 5 bij 3,5 inch. Dat is het formaat van een standaardfoto van 15 bij 10 centimeter. Kodak houdt het er in de aanprijzingen van de DC260 op dat de 1537 bij 1024 pixels 'fotorealistische' afbeeldingen van 10 bij 8 inch (25 bij 20 cm, ongeveer A4-formaat) kunnen opleveren. Om die afmeting te halen moet de oorspronkelijke foto op 150 dots per inch worden geprint. Dat kan door, voor het printen begint, softwarematig het aantal dots te verdubbelen. Daar zijn verschillende methoden voor, zoals het 'middelen' in kleur en intensiteit van pixels die rond de nog te creeren dot liggen. Fotorealistisch is in dit geval een claim die een factor tien naast de werkelijkheid zit. Een goede foto bevat zichtbare details van ongeveer 80 lijnen per millimeter. Omgerekend naar de in de computerwereld gebruikelijke, maar rare maat van dots of pixels per inch bevat een scherpe ('fotorealistische') foto ongeveer 2.000 dots per inch. Een afdruk van 150 dots per inch die Kodak van voldoende kwaliteit vindt is slechts twee keer zo scherp als een in de krant afgedrukte foto. Kranten drukken met ongeveer 30 rasterpunten per centimeter, ofwel 75 punten per inch.

De beeldpuntenregistratie van de top in de digitale amateurcamera's benadert inmiddels die van de professionele digitale camera's. Dat is niet verwonderlijk, want voor het lage-resolutie krantenwerk, waar de meeste persfotografen voor werken, voldoet ook de chip van de DC260.

Kodaks digitale professionele camera DC520 heeft een chip die 1725x1152 beeldpunten vastlegt. Krap 2 miljoen pixels zijn dat. Het zijn er eenderde meer dan in de DC260, maar het contact is gelegd.

De DC260 fotografeert mooi en makkelijk. Het overzetten van de beelden naar de computer verloopt even soepel. Het grootste compliment is wel dat de gebruiksaanwijzing in de doos kan blijven, als de gebruiker enige ervaring met camera's en computers heeft. De camera past zich moeiteloos aan aan verschillende lichtomtemperaturen (zon-, gloeilamp- TL-licht) en heeft de 'filmgevoeligheid' van een 100 ASA film, wat betekent dat hij snel de flitser wil gebruiken. Maar die kan gelukkig worden uitgeschakeld. De camera stelt zelf scherp, waarbij de keuze is tussen spotmeting en een breder veld waarop scherp wordt gesteld. Het werkt allemaal van 30 cm afstand tot oneindig. Een bezwaar is dat de zoemfunctie wel erg snel is.

snapshot

Een belangrijker nadeel is dat zo'n camera eigenlijk alleen kiekjes maakt. Het is wat weinig voor een camera die stoer als een Megapixel-camera wordt voorgesteld en die nog meer dan 2.000 gulden kost. Een snapshot daarentegen (een snel geschoten foto, ongedwongen, van een dagelijkse of uitzonderlijke bezigheid) is al moeilijker, want de DC260 maakt zijn foto met zoveel vertraging dat het juiste moment vaak alweer voorbij is. De ontspanknop is alweer omhoog als de flits af gaat.

Aangezien in alle fotowinkels tegenwoordig wel een plank of een hele vitrine vol digitale camera's staat en kennelijk weer wat markt van de computerwinkels terug willen snoepen waar die camera's aanvankelijk alleen maar te koop waren, zal er wel omzet zijn. Voor de lage-resolutie digitale camera's die kiekjes maken op 800 bij 640 pixels (of minder) ligt een functie voor de hand: fotograferen voor gebruik, zonder verdere bewerking, op het beeldscherm.

De familiekiekjes kunnen ermee worden ge-emaild. Maar voor zulke foto's is de DC260 te goed, althans wanneer de camera in zijn hoogste resolutie optimaal wordt benut. De DC260 is te klein voor tafellaken en te groot voor servet. De hoogste resolutie (wie voldoende heeft aan 600 bij 800 beeldpunten kan tegenwoordig voor beneden de 1.000 gulden terecht) levert een foto die zelfs op 20 inch beeldschermen (1280x1152 beeldpunten) van het scherm af valt. En wie een serie familiekiekjes op zijn scherpst (dus het minst gecomprimeerd opgeslagen) met een emailtje meestuurt zal zijn familie geen onverdeeld genoegen doen met de 500 kb per foto die dan over internet wordt overgepompt, want het modem is dan minutenlang aan het werk.