Geen enquete 'Srebrenica'

DEN HAAG, 10 DEC. Een parlementaire enquete naar de informatievoorziening van Defensie aan de Tweede Kamer over de gebeurtenissen voor, tijdens en na de val van de Bosnische moslimenclave Srebrenica (juli 1995) en de rol van Dutchbat daarbij, is “op dit moment' niet nodig. In plaats daarvan is een 'gewoon' parlementair onderzoek naar de besluitvorming rondom Srebrenica voldoende.

Deze aanbeveling zal een werkgroep uit de Tweede Kamer onder leiding van de VVD'er Blaauw volgende week doen. De opvattingen binnen die werkgroep, die in augustus werd gevormd, zijn de afgelopen maanden niet veranderd en geven de meningen in de Kamer weer: CDA en GroenLinks zijn voor een enquete, VVD en D66 zijn tegen, de PvdA is verdeeld maar in meerderheid tegen. De bezwaren tegen een enquete, waarbij getuigen verschijningsplicht hebben en onder ede moeten spreken, hebben ook te maken met de vrees dat zoiets ongunstig zou kunnen uitpakken voor premier Kok en andere ministers uit het vorige kabinet.

De werkgroep moest nagaan of het ministerie van Defensie tijdens en na de val van Srebrenica de Kamer steeds tijdig en goed genoeg heeft ingelicht. Zo niet dan moest zij een aanbeveling doen voor een eventueel eigen onderzoek van de Kamer naast het onderzoekswerk dat de commissie-Van Kemenade dit najaar heeft gedaan en het nog lopende internationale onderzoek van het Rijksinstituut voor Oorlogsdocumentatie (RIOD).

Een meerderheid van de werkgroep wil met een besluit over een enquete, het zwaarste parlementaire middel, wachten tot het RIOD-onderzoek, dat in opdracht van de regering en de Tweede Kamer wordt verricht en midden 2000 klaar zal zijn. In dat brede onderzoek moeten ook buitenlandse getuigen worden gehoord, Dutchbat stond immers destijds onder VN-commando. RIOD-directeur J.C. Blom waarschuwde er dit najaar voor om zulke getuigen “kopschuw' te maken door alsnog ook een parlementaire enquete te organiseren.

Het CDA, net als GroenLinks nu en in de vorige regeerperiode oppositiepartij, is teleurgesteld over het werkgroepadvies, dat fractiewoordvoerder Verhagen gisteren typeerde als “weglopen voor de eigen verantwoordelijkheid'.

Hij is “bevreemd' over het voortijdig bekend raken van dat advies, omdat de werkgroep vertrouwelijkheid had afgesproken. Ook B. Snoep, de voorzitter van de grootste militaire vakbond AFMP, heeft kritiek op het advies omdat “alleen een enquete mensen tot het spreken van de waarheid kan dwingen'.