Kritiek op nieuwe stroomtarieven

DRIEBERGEN, 28 NOV. Het nieuwe stelsel van tarieven voor transport van elektriciteit dat minister Jorritsma (Economische Zaken) gisteren in een wetsvoorstel heeft gepresenteerd is nadelig voor bedrijven die hebben geinvesteerd in eigen warmte/krachtcentrales en belemmert de energiebesparing. Ook pakken de tarieven onrechtvaardig uit voor de kleinverbruikers, die geen alternatief hebben.

Dat zegt Ton van der Does, directeur van Cogen Projects adviescentrum voor lokale energievoorziening en expert op het gebied van warmte/krachtcentrales.

Volgens Van der Does zullen in het systeem van minister Jorritsma de extra kosten die stroomproducenten in het verleden hebben gemaakt en die nietkunnen worden terugverdiend in de nieuwe, vrije energiemarkt, hoofdzakelijk worden afgewenteld op de kleinverbruikers.

Jorritsma heeft in haar wetsvoorstel geregeld dat een deel van die niet-marktconforme kosten - door de stroomsector als 'bakstenen' betiteld - via een heffing op het transporttarief worden doorberekend. Bij dat transport geldt een landelijk uniform tarief. Dat betekent dat huishoudens relatief het meest van de heffing betalen omdat ze zijn aangesloten op het laagste spanningsniveau in het distributienetwerk.

Van der Does geeft toe dat dit systeem ook in de buurlanden wordt toegepast. Maar hij wijst op “een groot verschil: in geen enkel Europees land staat zoveel decentraal elektrisch vermogen (kleine centrales) opgesteld als in Nederland'.

Veel bedrijven hebben in die kleine centrales geinvesteerd, waarmee ze zowel stroom opwekken als warmte (stoom) voor hun productieproces. Het vermogen van deze centrales is afgestemd op de warmtevraag. De elektriciteit die over is, wordt aan het openbare netwerk geleverd, en daarom moet de exploitant ook aan de kosten van dat leidingnet meebetalen.

Het elektriciteitsnet is aangelegd om het vermogen van de grote centrales bij de klant te brengen. Maar de exploitant van een kleine centrale gebruikt maar een klein deel van het net. Van der Does: “Er is dus alles voor te zeggen om een tarief te maken waarin afnemers en leveranciers beide betalen voor het netwerk.

Dat is een rechtvaardig systeem.'

De industrie zal oplossingen zoeken om de extra kosten te vermijden, weet hij. De betrokken bedrijven kunnen eigen netwerken aanleggen. Maar Van der Does voorziet ook negatieve effecten voor de energiebesparing: er zullen minder kleine, zuinige centrales worden gebouwd.