De top twaalf

1 Henny de Ruiter (1934)

De meest invloedrijke topfunctionaris stamt uit een Nederlands-hervormd gezin zonder traditie in het leveren van topmanagers of -ondernemers. Na een studie scheikunde trad De Ruiter in 1956 in dienst bij de Koninklijke/Shell Groep. In 1983 bereikte hij het hoogste echelon: de Groepsdirectie. In 1994 ging hij met pensioen; door zijn vele commissariaten overtreft hij zijn vroegere baas Lo van Wachem. In zijn jonge jaren stemde De Ruiter PvdA, later werd en bleef dat VVD. Belangrijkste commissariaten: Aegon, Hoogovens, Wolters Kluwer Heineken, Koninklijke Nederlandse Petroleum Maatschappij. (10*)

2-3 Rob Hazelhoff (1930)

De agnost Hazelhoff komt uit een ambtenaarsgezin. Hij studeerde rechten in Leiden en meldde zich in 1952 aan bij de Nederlandsche Handel Maatschappij, die later met de Twentsche Bank fuseerde tot Algemene Bank Nederland. Hij bereikte de raad van bestuur op zijn 41ste. In 1985 werd hij bestuursvoorzitter van de ABN en leidde de fusie met de Amro. Van 1992 tot aan zijn pensionering in 1994 was hij de topman van deze bankcombinatie. Belangrijkste commissariaten: Heineken, KBB, Stork, ABN-Amro, Hoogovens. (8,31)

2/3 Ge van Schaik (1930)

Van Schaik volgde na zijn economiestudie aan de Vrije Universiteit een opleiding aan de befaamde business school IMEDE in Lausanne. In 1959 kwam hij terecht bij Heineken; in 1974 werd hij lid van de raad van bestuur. In 1994 werd hij vice-voorzitter en achtte Freddy Heineken hem de meest geschikte opvolger. Van 1989 tot 1993 was hij voorzitter van de raad van bestuur. Belangrijkste commissariaten: Aegon BolsWessanen, VNU, Sara Lee/DE, SHV. (8,31)

4 Aernout Loudon (1936)

Loudon is een telg van een Schots geslacht dat in 1824 in Nederland neerstreek en in de loop van de negentiende eeuw belangrijke posities verwierf in de Nederlandse industrie en de Indische kolonien. Na zijn rechtenstudie in Leiden en militaire dienst begon Loudon als bankier bij Bank Mees & Hope. In 1969 maakte hij de overstap naar Akzo waar hij in 1977 in de raad van bestuur belandde. In 1982 werd hij voorzitter, een functie die hij twaalf jaar zou bekleden. Loudon (VVD) is lid van de Eerste Kamer. Belangrijkste commissariaten: ABN Amro, Akzo Nobel, Hoogovens, Koninklijke Olie, Hollandsche Beton Groep. (7,24)

5 Lo van Wachem (1931)

Van Wachem, geboren in Indonesie, doorliep een typische Shell-carriere. In 1953 werd hij als werktuigbouwkundig ingenieur door de Koninklijke in dienst genomen. Via onder meer Venezuela en Nigeria werd hij 1977 Groepsdirecteur. In 1982 werd hij voorzitter van de Koninklijke en in 1985 voorzitter van het comite van Groepsdirecteuren dat de feitelijke leiding heeft van de Koninklijke/Shell Groep. Na zijn pensionering in 1992 toonde hij een voorkeur voor buitenlandse commissariaten (IBM, Bayer, BMW). Andere belangrijke commissariaten: Koninklijke Olie, Akzo Nobel, Philips. (7,02)

6 Frits Fentener van Vlissingen (1933)

Onder leiding van de oude Frits (1882-1961) ontwikkelde de familie Fentener van Vlissingen zich vanaf het begin van deze eeuw tot een van de belangrijkste ondernemersfamilies van Nederland met de Steenkolen Handelsvereniging (SHV) als vehikel. Frits, de oudste zoon van oude Frits, begon in 1960 bij SHV en leidde het bedrijf van 1975 tot 1984. Sinds die tijd houdt hij zich bezig met het familievermogen dat in 1997 op zo'n 7,5 miljard gulden werd geschat.

Hij schuwt de publiciteit - zijn foto is niet te verkrijgen. Belangrijkste commissariaten: CSM, ABN Amro, SHV, Unilever. (6,60)

7 Roelof Nelissen (1931)

Nelissen groeide op als zoon van een ambtenaar in het katholieke Zeeuws Vlaanderen. Rond zijn dertigste begon hij aan een snelle politieke carriere in de KVP. In 1970 werd hij, 39 jaar oud minister van Economische Zaken in het kabinet-De Jong en vervolgens minister van Financien, in het kabinet-Biesheuvel. In 1973 volgde zijn overstap naar de Amrobank. Tien jaar later werd hij voorzitter van de raad van bestuur. Nelissen heeft twee jaar ABN Amro geleid. Hij is de enige in de top-10 die daar vijftien jaar geleden ook al op stond. Belangrijkste commissariaten: Schiphol, Ahold, ABN Amro, Reed Elsevier. (6,18)

8 Aad Jacobs (1936)

Jacobs is de zoon van een Rotterdamse valutahandelaar. Hij studeerde economie in Rotterdam en begon in 1962 zijn carriere op de beleggingsafdeling van verzekeringsmaatschappij De Nederlanden. Via Zwitserland, New York en Boston trad hij in 1988 toe tot de raad van bestuur. In 1992 werd hij topman van Nationale Nederlanden; inmiddels met NMB Postbank gefuseerd in de ING Groep. Tot juni 1998 leidde hij dit financieel conglomeraat. Belangrijkste commissariaten: ING, KNP BT, Koninklijke Nederlandse Petroleum Maatschappij. (5,96)

9 Floris Maljers (1933)

Maljers groeide op in Zeeland en studeerde economie aan de Universiteit van Amsterdam. In 1956 ging hij bij Unilever werken. Op zijn 32ste kreeg hij de leiding van Unilever-Colombia en drie jaar later van Unilever-Turkije. In 1984 werd hij voorzitter van de raad van bestuur van Unilever NV en co-voorzitter van het Britse-Nederlandse concern.

In 1995 en 1996 onderhandelde hij namens het kabinet-Kok met het Duitse Dasa en het Koreaanse Samsun over de redding van het failliete Fokker; tevergeefs. Belangrijkste commissariaten: Philips, KLM SHV, Vendex, KPMG. (5,75)

10-12 Huub van Engelshoven (1930)

Een jaar na zijn indiensttreding bij Koninklijke/Shell, in 1955, werd Van Engelshoven naar Sumatra gestuurd. Hij bleef daar tot 1963 en werd overgeplaatst naar Nigeria. Functiewisselingen om de twee tot drie jaar. In 1982 trad hij toe tot het comite van Groepsdirecteuren; een functie die hij tot 1991 zou bekleden. Hij adviseerde het kabinet-Lubbers over de aanleg van de Betuwespoorlijn. Belangrijkste commissariaten: ABN Amro Delta Lloyd, IHC Caland, Koninklijke Nederlandse Petroleum Maatschappij. (5,54)

10-12 Jan Kalf (1937)

Bij de Algemene Bank Nederland noemden ze Jan `het gouden kalf'; zijn oudere, maar minder hoog gestegen broer Gerard was `het zilveren kalf'. De gebroeders komen uit een succesvolle familie; hun vader was een invloedrijke advocaat. Kalff studeerde rechten en in 1964 trad hij in dienst van de bank en belandde op zijn 40ste in de raad van bestuur. In 1994 volgde Kalff Hazelhoff op als bestuursvoorzitter van ABN Amro. Belangrijkste commissariaten: Het Concertgebouw, Hagemeyer, Nederlandse Spoorwegen, Schiphol, Volker Stevin. (5,54)

10-12 Morris Tabaksblat (1937)

Tabaksblat is de zoon van een hervormd predikant. Na zijn rechtenstudie in Leiden trad hij in dienst bij Unilever. Daar was hij onder andere directievoorzitter van Industrias Gessy Lever (Brazilie) en van Lever Sunlight (zeep). In 1988 werd hij regionaal directeur van alle Noord-Amerikaanse Unilever-activiteiten. Op die post speelde hij een belangrijke rol bij de overname van Elizabeth Arden, Faberge en het parfumhuis Calvin Klein. Deze carriere maakte hem in 1994 tot de natuurlijk opvolger van Maljers. Belangrijkste commissariaten: Aegon, KPN. (5,54)