VVD staakt verzet tegen waarnemers; Kosovo-motie verworpen

WASHINGTON/DEN HAAG, 25 NOV. De VVD-fractie in de Tweede Kamer heeft gisteren alsnog steun geweigerd aan een motie van het CDA en de kleine christelijke partijen tegen een kabinetsbesluit om “nu' 30 tot 50 waarnemers naar Kosovo te sturen.

De politiek gevoelige motie, waarvan de aanvaarding vorige week door minister Van Aartsen (Buitenlandse Zaken) met klem was ontraden, werd daardoor verworpen. Nu het kabinet pas over twee weken over uitzending beslist en zich intussen inspant om tegemoet te komen aan de wens van de Kamer om voor extra veiligheid voor de waarnemers te zorgen, is de motie volgens de VVD-fractie “op dit moment niet opportuun'. Zij had de stemming liever aangehouden maar nu de oppositionele indieners daarvan niet wilden weten, terwijl het kabinet bezig is “een brug te slaan' naar de Kamer, ziet de VVD-fractie van haar vorige week aangekondigde steun af, zei haar woordvoerder Blaauw gisteren.

Voor de veranderde houding van de VVD-fractie, die een sterkere betrokkenheid van de NAVO en de Verenigde Staten bij de veiligheid van de OVSE-waarnemersmissie wil heeft een toegezegd vertrouwelijk overleg met de ministers Van Aartsen en De Grave (Defensie) over de taken van een NAVO-evacuatiemacht in Macedonie een rol gespeeld. CDA-fractieleider De Hoop Scheffer heeft er juist kritiek op geuit dat dit vertrouwelijke overleg nu pas is afgesproken en niet een paar weken geleden. Volgens hem had Van Aartsen de Kamer al een paar weken geleden van vertrouwelijke informatie kunnen voorzien. Hij vindt de nadere afspraak “kwalijk' omdat er nu slechts een interne strijd in de VVD mee wordt “afgekocht' en “het publieke debat erdoor wordt gemaskeerd'.

Van Aartsen, gisteren in Washington op bezoek bij zijn Amerikaanse collega Albright, verwijt van zijn kant De Hoop Scheffer dat hij de Joegoslavische president Slobodan MiloseviAc helpt, door aan te dringen op meer openheid over de opzet en de taken van de NAVO-evacuatiemissie.

De VVD-minister noemde De Hoop Scheffers uitspraken daarover “heel onverantwoordelijk'.

Premier Kok zei vrijdag nog dat het kabinet wel vertrouwelijk met de Tweede Kamer wil overleggen, maar niet in het openbaar, omdat MiloseviAc daar zijn voordeel mee zou kunnen doen. Van Aartsen gisteren: “Wij vinden het niet verstandig in de openbaarheid vragen te bespreken als: hoe zit de commandostructuur in elkaar, wat gebeurt er als er een waarnemer wordt gegijzeld?'

Van Aartsen, die zijn eerste bezoek aan Washington bracht als minister van Buitenlandse Zaken, sprak gisteren bij de lunch met zijn Amerikaanse ambtgenoot Albright. Albright had hem verzekerd, dat ook voor de VS de veiligheid van de waarnemers in Kosovo van enorm belang is. Binnen de evacuatie-macht een speciale eenheid zal zijn, die kan optreden als er waarnemers worden gegijzeld.

Albright bleef bij haar afwijzing van een Duitse wens om de NAVO te laten verklaren nooit als eerste kernwapens te zullen gebruiken. Maar zij had wel ingestemd met het “buitengewoon goede idee' om daarover in de NAVO-ministerraad te spreken.