Longontsteking schakelt Jeltsin uit; Staatsbezoek Beatrix onzeker

MOSKOU, 23 NOV. De Russische president Jeltsin, lichamelijk en politiek verzwakt, is gisteren in allerijl in het ziekenhuis opgenomen. De Kremlinstaf roept premier Primakov op zich gereed te houden “om op elk moment het presidentschap over te nemen voor tenminste drie maanden'.

Vooruitlopend op een eventuele machtsoverdracht zei Primakov vanmorgen dat er van een afkondiging van de noodtoestand geen sprake is. “Rusland bevindt zich in een ernstige fase van zijn ontwikkeling', zei hij na afloop van een spoedoverleg met alle veiligheidsfunctionarissen. De grondwet schrijft voor dat de premier tijdelijk de rol van staatshoofd op zich neemt zodra Jeltsin daartoe niet meer in staat zou zijn of overlijdt.

Volgens het Kremlin wordt Jeltsin met antibiotica behandeld voor een acute longontsteking die gepaard gaat met hoge koorts (38,9 graden). Als blijk dat zijn toestand niet kritiek is ontving hij aan zijn ziekbed vanochtend de Chinese president Jiang Zemin. Zemin bracht in totaal dertig minuten door in de Centrale Kliniek van het Moskouse regeringsziekenhuis.

Het vierdaagse staatsbezoek dat koningin Beatrix deze week aan Rusland brengt, gaat volgens de Rijksvoorlichtingsdienst gewoon door. Maar uit Moskou kwamen rondom het middaguur andere berichten: bronnen bij de Nederlandse ambassade meldden dat het bezoek, dat zowel door de ziekte van Jeltsin als door de moord op het parlementslid gevoelig dreigt te worden, is afgeblazen. Parlementsvoorzitter Gennadi Seleznjov, een communist die in verband met de aanslag onder vuur is komen te liggen, reageerde vanmorgen nonchalant op Jeltsins uitschakeling. “Niks aan te doen. Jammer dat hij zijn ontvangsten met buitenlandse gasten zal moeten afzeggen.' Ook Jeltsins woordvoerder Jakoesjkin bevestigde dat de president afspraken heeft moeten afzeggen. Jakoesjkin zegde vanmorgen zonder opgaaf van redenen een aangekondigde persconferentie af en wilde alleen kwijt dat de president “aan het werk is'. Jeltsins nieuwe ziekte komt op een moment van grote politieke onrust.

De huurmoord op het liberale Doema-lid Galina Starovojtova, vrijdagnacht in het trapportaal van haar huis in Sint Petersburg, heeft het politieke krachtenveld door elkaar geschud. Voor hij door koorts geveld werd zei Jeltsin dat de afgevuurde kogels “alle Russen hadden getroffen die de democratie dierbaar is'. De liberale partijen hebben Starovojtova omhelsd als een martelaar in de strijd tegen het communisme.

Een aantal Nederlandse politici, onder wie Max van der Stoel, plaatste vanochtend een rouwadvertentie voor de vermoorde Starovojtova. Mede-ondertekenaar J.D. Blaauw (VVD) hoopt dat de koningin “de moord op de een of andere manier aan de orde zal stellen'.

Gevoelig bezoek 3

Opwinding 5

Hoofdartikel 9