Euthanasie op Amerikaanse tv om proefproces

WASHINGTON, 23 NOV. De Amerikaanse arts Jack Kevorkian pleegde gisteren euthanasie op de televisie. Hij wil een rechtszaak uitlokken, maar het is de vraag of dat lukt.

Op de Amerikaanse televisie was gisteravond omstreeks etenstijd te zien hoe de omstreden arts Jack Kevorkian met drie injecties euthanasie pleegde op een 52-jarige man. Kevorkian hoopt met de televisie-uitzending een proces uit te lokken.

Het was na de Nederlandse documentaire Dood op Verzoek van de IKON, die in 1994 werd overgenomen door het Amerikaanse station ABC, de tweede keer dat in de Verenigde Staten een euthanasie op de televisie te zien was. De uitzending van gisteren heette Death by Doctor, en maakte deel uit van het programma 60 Minutes van CBS. Zeker vijf lokale zenders van CBS, onder meer in Houston, San Antonio en New Orleans, weigerden het programma door te geven.

Sinds 1990 heeft Kevorkian, Amerika's bekendste pleitbezorger van hulp bij zelfdoding, meer dan 120 ernstig zieke of stervende patienten geholpen bij het plegen van zelfmoord. Justitie in de staat Michigan, waar de 71-jarige arts woont heeft hem vier keer wegens het verlenen van hulp bij zelfdoding aangeklaagd. Alle vier keren sprak de jury hem vrij.

In de Verenigde Staten is hulp bij zelfdoding hoogst omstreden. En euthanasie, waarbij de arts actief het leven van de patient beeindigt, is in het debat vrijwel taboe. Kevorkian wil dat taboe doorbreken. “We hebben actieve euthanasie nodig', zei hij onlangs tegen een lokale krant. “Sommige mensen kunnen het gewoon niet zelf doen. Van nu af aan doe ik ze allemaal op die manier. Het is sneller, zuiverder en gemakkelijker.'

Kevorkian maakte op 17 september van dit jaar zelf video-opnames van de euthanasie van de 52-jarige Thomas Youk, die leed aan Lou Gehrigs Disease. De band laat kort zien hoe Kevorkian met de man spreekt over de beeindiging van diens leven.

Hij legt Youk een contract voor waarin deze moet verklaren dat hij instemt met de “medische procedure', die een einde moet maken “aan mijn ondraaglijke en hopeloos ongeneeslijk lijden'. Als de man, die slechts met grote moeite kan spreken, daarmee instemt oppert Kevorkian om voor de zekerheid nog enige bedenktijd in te lassen. “Twee weken? Een week? Laten we een week doen', beslist de arts.

In een commentaar bij de videoband vertelt hij hoe hij de volgende avond al opgebeld werd door de broer van Youk, die hem gezegd zou hebben: Tom wil het nu. De patient kon slechts met grote moeite ademen en was bang dat hij zou stikken.

De video van Kevorkian laat vervolgens zien hoe de man instemmend knikt als hem gevraagd wordt of hij “het' nog steeds wil. Als Kevorkian hem in zijn rechter pols een injectie geeft die hem in slaap doet vallen, zijn de bovenkant van zijn gezicht en zijn ogen niet te zien. Na de tweede injectie, een spierverslapper, stokt het ademen, klapt het hoofd achteruit en zakt de mond open.

Kevorkian provoceert

Vervolg van pagina 1

Met een derde injectie wordt de hartslag gestopt. Familieleden van de man waren niet bij zijn sterven aanwezig om te voorkomen dat zij in juridische moeilijkheden komen.

Kevorkian is met de opnames naar CBS gestapt in de hoop de autoriteiten met de uitzending te dwingen hem te arresteren. “Ze moeten me in staat van beschuldiging stellen, als ze geloven dat dit een misdaad is. Als ze dat niet doen, vinden ze het kennelijk geen misdaad.'

De openbare aanklager zei gisteravond dat de tv-beelden eerst moeten worden bestudeerd, voor Kevorkian verhoord of zelfs gearresteerd kan worden.

Begin deze maand verwierpen de kiezers in Michigan bij referendum een voorstel om hulp bij zelfdoding te legaliseren.

Veel voorstanders van legalisering geloven dat het provocerende en dikwijls excentrieke optreden van Kevorkian, hun zaak vaak meer kwaad dan goed doet.

Juridische deskundigen voorspellen dat een nieuw proces tegen Kevorkian deze keer heel goed op een veroordeling kan uitlopen - zonder principieel debat. De arts heeft geen vergunning meer om een medische praktijk in Michigan te voeren. Daardoor kunnen aanklagers het heikele onderwerp van euthanasie vermijden en hem aanklagen voor het uitoefenen van de geneeskunde zonder vergunning, een misdaad waar een jury naar verwachting makkelijker het schuldig over uitspreekt.