VVD twijfelt niet langer over zetel voor Van Baalen

Ondanks twijfel over een brief aan Glimmerveen heeft VVD'er Hans van Baalen gisteravond eerherstel gekregen. Hij wordt alsnog Kamerlid.

“Ongelooflijk trots om lid van de VVD te zijn', is Hans van Baalen nu. Het partijbestuur heeft hem gisteravond in ere hersteld. Daarmee zijn zes maanden van politieke ballingschap voorbij. En alsof hij al maanden professioneel Kamerlid is, heeft Van Baalen geen behoefte om publiekelijk terug te kijken op zes maanden politieke ballingschap. Hij gaat vandaag met vakantie en zal na terugkeer de eerst vrijkomende VVD-Kamerzetel innemen. Dat kan binnen enkele weken zijn, bij voorbeeld als gevolg van een burgemeestersbenoeming, maar ook pas over een paar jaar.

Daarmee krijgt de enige `affaire' die de afgelopen verkiezingscampagne kende alsnog een verrassend einde. Als het tenminste een einde is, want gistermiddag kwam op de redactie van deze krant al het eerste telefoontje van iemand die toch nog iets over het verleden van Van Baalen kwijt wilde: de VVD'er was in Chili geweest en had `dus' wellicht iets te maken met de omstreden extreem-rechtse Duitse kolonie daar. Bij nieuwe beschuldigingen zal de VVD echter verwijzen naar het onderzoek dat de staatsraden Polak (VVD), Kosto (PvdA) en Vis (D66) de afgelopen maanden hebben verricht en op basis waarvan het partijbestuur concludeert dat er “thans geen enkel beletsel meer is' voor eerherstel van Van Baalen.

De onderzoekscommissie stelt in haar eindrapport dat de verwijten dat Van Baalen in zijn jeugd extreem-rechtse sympathieen zou hebben getoond “ongegrond' zijn. Zelfs “toerekenbare schijn' heeft hij niet gewekt. Wel is er twijfel blijven bestaan over de brief aan de rechts-extremist J. Glimmerveen die Van Baalen als zestienjarige scholier zou hebben geschreven.

Oorzaak van deze twijfel zijn twee schriftexpertises die elkaar op punten tegenspreken.

Over de handtekening onder de gewraakte brief zijn de expertise die Van Baalen zelf heeft laten uitvoeren en de expertise die het Gerechtelijk Laboratorium op verzoek van de commissie heeft verricht, eensluidend. De handtekening is hoogstwaarschijnlijk niet die van Van Baalen. Maar in een analyse van de taalkundige vorm van de tekst - interpunctie, gebruik van hoofdletters en dergelijke - vindt het Gerechtelijk Laboratorium wel “een aantal overeenkomende schrijverstyperende kenmerken' die in de richting van Van Baalen wijzen. De schriftexpert van Van Baalen zelf stelt dat “ten zeerste valt te betwijfelen' of de brief van hem is.

De twijfel over de brief is echter niet groot genoeg om Van Baalen eerherstel te onthouden, zo oordeelt de VVD. Het partijbestuur heeft daarbij ook in overweging genomen dat de andere beschuldigingen ongegrond bleken te zijn. Het alternatief - geen eerherstel - zou overigens ongewisse gevolgen hebben gehad: Van Baalen is werkloos en binnen de partij werd verwacht dat hij desnoods zonder goedkeuring van de VVD zijn Kamerzetel zou opeisen.

Het rapport roept wel vragen op over de criteria die media hanteren bij het selecteren van hun bronnen. De onderzoekscommissie heeft uitgebreid gesproken met de personen die in april met belastende verklaringen op televisie verschenen. Klasgenoot Arjen Doorgeest bijvoorbeeld heeft de commissie verteld dat hij eens een uniformpet op het bureau van Van Baalen zag liggen. Ook vond hij het “tekenend' voor de scholier Van Baalen dat deze zich een keer “in een presidentiele pose' voor een bunker liet fotograferen. “Iemand met een duidelijk dictatoriale inslag die minister-president van Nederland wilde worden', concludeerde Doorgeest tegenover de commissie. Maar dit zijn geen vragen die de VVD hoeft te beantwoorden.