Toneelbestel moet ingrijpend gewijzigd; Advies van vooraanstaande theatermakers:

De inrichting van het Nederlandse toneelbestel moet ingrijpend worden gewijzigd. Dat staat in Het pamflet over de toekomst van het toneelbestel dat is opgesteld door een werkgroep van de Vereniging van Nederlandse Theatergezelschappen (VNT).

Er moeten twee nieuwe nationale toneelgroepen komen: een in Amsterdam gevestigd groot repertoiregezelschap en een groot, `dynamisch' reisgezelschap. Daarnaast moeten er in de steden kleinere toneelgroepen komen die de regio bedienen. De kleinere gezelschappen worden in deze opzet ontslagen van de reisverplichting. De begeleiding van de gezelschappen moet in handen komen van een nieuw orgaan, het Curatorium dat bindende adviezen moet geven over de verdeling van rijksgelden.

Het pamflet over de toekomst van het toneelbestel dat morgen gepubliceerd wordt, is opgesteld door een werkgroep van de Vereniging van Nederlandse Theatergezelschappen (VNT). De werkgroep, onder leiding van Felix Rottenberg, heeft zich gebogen over de toekomst van het theaterbestel in Nederland. Met het pamflet wil de groep de `onderhuidse onvrede met het huidige toneelbestel' manifest maken. In de werkgroep zitten vooraanstaande theatermakers als Theu Boermans van De Trust, Evert de Jager van het Noord Nederlands Toneel, en Ger Thijs van Het Nationaal Toneel.

De toneelgroepen willen af van de reisverplichting. Nu moeten grote gezelschappen verplicht met hun voorstellingen het land doortrekken. De werkgroep wil van deze plicht een `reisverlangen' maken. Alleen het nieuwe nationale reisgezelschap zou een reisverplichting moeten hebben.

Het op te richten Curatorium moet de verhoudingen tussen de toneelgezelschappen, de Raad van de Cultuur en het Ministerie van OCW vlotter laten verlopen. In het huidige bestel zouden “beslissingen worden afgeschoven'. Dit zou leiden tot een `beleid van bordkarton'. Leden van het Curatorium moeten worden benoemd door de gezelschappen.

Ook de subsidiering van de groepen zou anders moeten.

De werkgroep wil af van de meerjarige subsidies die de toneelwereld star zouden maken. Gevestigde groepen blijven op hun plaats zitten, zodat jonge groepen niet kunnen doorstromen, aldus de werkgroep. Verder moeten de nieuwe stadsgroepen voor veertig procent gesubsudieerd worden door de gemeentes. Nu komt al het geld van het rijk. Door de subsidiering lokaal te regelen wil de werkgroep het zelfbestuur en de flexibiliteit van de stadsgezelschappen vergroten. Het pamflet wil geen kant-en-klare oplossingen aandragen, de werkgroep beschouwt het als `een uitnodiging tot discussie'. Deze discussie moet uiteindelijk invloed hebben op de Uitgangspuntennotitie die staatssecretaris Van der Ploeg (Cultuur) volgend jaar wil uitbrengen.