MISSTANDEN

Teletubbies en Action Man: populaire speelgoedproducten met een donkere kant. Volgens de NOVIB worden deze plastic speeltjes onder de meest erbarmelijke omstandigheden geproduceerd. Op 10 november presenteerde de organisatie voor ontwikkelingssamenwerking de folder 'Made in China, made in Misery, misstanden in de Aziatische speelgoedindustrie'.

Azie Van alle speelgoed op de Europese markt komt 70 procent uit China (inclusief Hongkong). De overige 30 procent is grotendeels afkomstig uit andere Zuidoost-Aziatische landen. Bijna 40 procent van het in China gefabriceerde speelgoed gaat naar de Verenigde Staten, 22 procent naar de Europese Unie. De rest gaat naar Hong Kong van waaruit het verder wordt geexporteerd. In 1994 bedroeg de waarde van de Chinese speelgoedexport 3,23 miljard dollar. De NOVIB signaleerde diverse wantoestanden in de Aziatische speelgoedfabrieken, zoals brandgevaarlijke fabrieken, de aanwezigheid van giftige stoffen en werkdagen van zestien uur. Ook zouden de werknemers vaak tegen hun zin moeten werken. In drukke tijden, bijvoorbeeld als er een rage is, dwingt de werkgever de arbeiders over te werken. Hij dreigt dan bijvoorbeeld een maand loon in te houden.

Europa en VS De slechte arbeidsomstandigheden komen volgens de NOVIB voort uit de manier waarop de speelgoedsector is georganiseerd. Veel werk wordt uit handen gegeven aan schemerige onderaannemers. Die proberen hun product tegen de absolute bodemprijs te fabriceren en beknibbelen dan op loon en veiligheidsmaatregelen. Niet al het plastic speelgoed dat in Nederland in de schappen ligt is verdacht. Bekende merken als K'nex Ambi toys, Lego en Playmobil worden onder veilige omstandigheden geproduceerd in Europa en de Verenigde Staten. Mattel (Barbie) heeft wel twee fabrieken in China, maar ziet erop toe dat de arbeidsvoorzieningen naar maatstaven van het land goed zijn. Werkdagen duren bijvoorbeeld acht tot tien uur en de veiligheidsnormen zijn fatsoenlijk. Toch liggen de lonen nog onder het officiele minimum.

Kinderarbeid In het Novib-Rapport wordt duidelijk dat ook jonge kinderen in de speelgoedindustrie werken.

Volgens de Chinese wetgeving is dat verboden voor kinderen onder de 16 jaar. Hoewel de Novib niet over harde cijfers beschikt vreest de organisatie dat deze wet wordt overtreden.

Keurmerk Het SA 8000 keurmerk is ingesteld door een Amerikaanse organisatie. Die heeft regels gemaakt waaraan de fabrikant zich moet houden, wil hij het keurmerk gebruiken. Bijvoorbeeld: de fabriek heeft goede brandgangen en in het gebouw zijn geen slaapruimtes.

Bestellen

De folder 'Made in China, made in misery' is te bestellen bij de NOVIB.

(070) 3 42 16 21.

Voor basisscholen is een lespakket gemaakt. 'Spelenderwijs-wereldwijs' kost 95 gulden. Inlichtingen bij LSO

(020) 620 48 15