Klimaatpartijen volharden in standpunten

Op de klimaatconferentie in Buenos Aires moeten deze week de ministers van Milieu resultaten zien te boeken in de onderhandelingen over manieren broeikasgassen terug te brengen.

De onderhandelaars van zo'n 180 landen op een klimaatconferentie van de Verenigde Naties in Buenos Aires lijken na ruim een week vergaderen meer verdeeld dan ooit over maatregelen ter beteugeling van de uitstoot van CO22 en vijf andere zogeheten broeikasgassen. De Japanse delegatieleider zei gisteren teleurgesteld te zijn over het gebrek aan eenstemmigheid tot nog toe in Buenos Aires.

De conferentie in de Argentijnse hoofdstad is een vervolg op die in het Japanse Kyoto van vorig jaar. Daarbij werd overeengekomen dat de geindustrialiseerde landen de uitstoot van zulke gassen tussen 2008 en 2010 met gemiddeld 5,2 procent zullen terugbrengen ten opzichte van het ijkjaar 1990. De bedoeling is in Buenos Aires overeenstemming te bereiken over de manier waarop die reductie verwezenlijkt moet worden.

Een belangrijk struikelblok is de vraag of rijke landen die reductie moeten bewerkstelligen door maatregelen in eigen land of deze kunnen afkopen door onder meer financiele en technische steun aan ontwikkelingslanden, waar volgens met name de Verenigde Staten gemakkelijker en vooral tegen geringere kosten reducties in de uitstootniveaus te bereiken zijn.

Zowel binnen de ontwikkelde landen als onder ontwikkelingslanden wordt zeer verschillend over de aanpak gedacht. Aan de ene kant van het spectrum in Buenos Aires staan de Amerikanen, die de nadruk leggen op marktmechanismen om aan hun reductieverplichtingen te voldoen, bijvoorbeeld via de handel in emmissierechten. De VS willen hierin geen beperkingen. Aan de andere kant staan landen als China, Indonesie en India, die stellen dat de ontwikkelde landen eerst thuis maar eens orde op zaken moeten stellen. Ze wijzen erop dat de Westerse landen mondiaal gezien verantwoordelijk zijn voor het overgrote deel van het uitstootprobleem.

De eis van Washington dat landen als China en India zelf ook maatregelen moeten nemen om hun uitstoot te verminderen, veegden ze in vorige conferenties dan ook faliekant van tafel, met een verwijzing naar eerdere akkoorden waarin ze van maatregelen vrijgesteld zijn. Een compromisvoorstel van de Argentijnse minister van Milieu en voorzitter van de huidige conferentie, Maria Julia Alsogaray, om ontwikkelingslanden op vrijwillige basis hun uitstoot te laten verminderen, kon in hun ogen geen genade vinden.

Op aandringen van de VS spreekt Argentinie nu op informele basis met een aantal landen - Zuid-Korea, Mexico en Argentinie - om tot vrijwillige reducties te komen. De Amerikaanse senator Michael Enzi, die in de besprekingen in Argentinie bijwoont, zei gisteren dat de Amerikaanse senaat in overgrote meerderheid tegen ratificatie van het Kyoto-protocol is als China en India vasthouden aan de weigering maatregelen te nemen om de uitstoot van broeikasgassen terug te brengen.

De Europese Unie is op haar beurt fel gekant tegen de Amerikaanse opvatting dat geen enkele beperking gesteld mag worden aan met name het handelsmechanisme. De EU-staten menen dat de geindustrialiseerde wereld een aanzienlijk deel van de reductie in eigen land dient te verwezenlijken. Hoeveel precies blijft overigens nog onzeker. Sommige landen, zoals Nederland, vinden dat het om ongeveer de helft zou moeten gaan. De Duitsers echter vinden dat meer dan de helft van de voorgenomen reductie in eigen land bereikt moet worden.

De VS hebben het Kyoto-protocol nog altijd niet ondertekend maar er is hoop in Buenos Aires dat de Amerikanen dat deze week nog doen. Het protocol met de reductieverplichtingen treedt in werking als meer dan 55 landen die samen meer dan 55 procent van de uistoot van broeikasgassen vertegenwoordigen, het ondertekend en geratificeerd hebben.

Tot nog toe hebben 59 landen het protocol ondertekend, maar alleen de kleine eilandstaten in de Stille Oceaan hebben het ook geratificeerd.

De scherpe tegenstellingen hebben het verloop van de conferentie tot dusverre nadelig beinvloed. Slechts weinigen verwachten meer dat er de komende dagen in Buenos Aires nog overeenstemming kan worden bereikt over een samenhangend stelsel van heldere regels voor het verwezenlijken van reducties in de uitstoot van CO22 en de andere vijf gassen. “Er is tot nu toe nog vrijwel niet over de concrete invulling van de afspraken van Kyoto gesproken', aldus een medewerker van de milieuorganisatie Greenpeace.