Europa en VS bedreigen elkaar met handelssancties

De Verenigde Staten en de Europese Unie hebben over en weer met eenzijdige handelsmaatregelen gedreigd. De VS hebben handelssancties aangekondigd als de EU niet afziet van een nieuw invoersysteem voor bananen. Ook kondigen de VS maatregelen aan als de EU de invoer niet vergroot uit Aziatische landen die in economische moeilijkheden verkeren. De EU heeft gereageerd met de waarschuwing dat de Verenigde Staten met hun dreigementen een crisis in de transatlantische verhoudingen riskeren.

Volgens de woordvoerder van Europees commissaris Brittan (Buitenlandse Handel) dreigen de VS door eventuele eenzijdige maatregelen te nemen rechtsregels te vervangen door “de wet van de jungle'. De Amerikaanse houding zou ook afspraken in het kader van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) in gevaar brengen.

De VS zijn vorige maand begonnen met het uitoefenen van druk op de EU. Afgelopen weekeinde is die druk belangrijk opgevoerd tijdens een bijeenkomst in de Amerikaanse plaats Charlotte van de Transatlantische Ondernemers Dialoog, een particuliere organisatie. Zowel de Amerikaanse vice-president Gore minister van Handel Daley, handelsgezant Barshefsky als plaatsvervangend minister van Financien Summers eisten daar dat de EU gezamenlijk met de VS de lasten draagt van de problemen met de wereldeconomie. De EU werd opgeroepen de markt ruimer open te zetten voor de invoer van staal uit Azie. Zou dit niet gebeuren, dat zouden protectionistische maatregelen van de VS dreigen. De VS zouden tien keer zoveel staal uit Japan invoeren als de EU.

Barshefsky herhaalde dat de VS de nieuwe bananenregeling van de EU niet aanvaardt. Die regeling, die met ingang van volgend jaar van kracht moet worden, is opgesteld nadat de Wereldhandelsorganisatie (WTO) een eerdere regeling van de EU heeft veroordeeld. Het systeem geeft voormalige kolonien van Frankrijk en Groot-Brittannie betere toegang tot de bananenmarkt van de EU dan Latijns-Amerikaanse landen waar veel Amerikaanse bedrijven bananen kweken. De VS menen dat de nieuwe invoerregeling van de EU net als de vorige in strijd is met de regels van de WTO. Volgens de EU kunnen de VS niet met sancties dreigen zolang de WTO zich niet over de nieuwe regeling heeft uitgesproken.

De WTO kan zich pas volgend jaar in de regeling verdiepen als die eenmaal van kracht is.

Europees commissaris Brittan heeft ontkend dat de EU zich afsluit voor invoer uit Azie. Hij zei dat de EU weliswaar minder invoert dan de VS, maar dat de import de laatste tijd belangrijk is toegenomen. De handelsbalans van de EU met Zuid-Korea, China en Japan zou zich slechter ontwikkelen dan de handelsbalans van de VS met die landen. De staalinvoer uit Azie in de EU zou de eerste helft van dit jaar met 54 procent zijn toegenomen, die van de VS slechts met 12,3 procent. Brittan wees er ook op dat de EU meer aan ontwikkelingshulp voor arme landen besteedt dan de VS. Lastig was het echter voor de Eurocommissaris voor Buitenlandse Handel dat zijn collega Bangemann (Industrie) de waarde van zijn genoemde cijfers en percentages publiekelijk in twijfel trok. Brittans woordvoerder zei vanmorgen dat Bangemann de cijfers niet gezien had voordat hij zich erover uitsprak.

De Amerikaanse dreiging met sancties volgt op toenemende klachten van de Amerikaanse staalindustrie over de dumping van goedkoop staal als gevolg van de economische crisis in Azie. De EU verwacht op haar beurt binnenkort klachten van de Europese staalindustrie over dumping van staal uit Japan en Korea. De verslechtering van de handelsbetrekkingen tussen de EU en de VS komt op het ogenblik dat de ministers van Buitenlandse Zaken van de EU vandaag willen beslissen over een actieplan voor de uitwerking van het Transatlantisch Economisch Partnerschap dat de VS en de EU in mei van dit jaar overeenkwamen. Dat actieplan betreft het opheffen van handelsbelemmeringen voor goederen, diensten, intellectueel eigendom en overheidsaankopen.