Euro en kaasdragers

Frauderende europarlementariers met peperdure douches en communautaire verordeningen over de kromming van bananen en de lengte van condooms. Dat lijken de belangrijkste ingredienten die het beeld bepalen van de Europese Unie.

Dat er een andere Europese Unie bestaat, misschien saaier maar wel realistischer, bewijst de cd-rom Grenzeloos Europa. Een handig naslagwerk met antwoord op vragen als: Wanneer heb ik de euro op zak? Hoe klinkt het volkslied van Finland? En wat is de belangrijkste doelstelling van het gemeenschappelijk beleid?

Grenzeloos Europa geeft prozaische en begrijpelijke voorbeelden van wat de Europese Unie biedt. “Als je in een land bent dat niet tot de Europese Unie behoort, kun je je wenden tot alle ambassades van de EU. Dat is erg makkelijk als je je paspoort kwijt bent in een plaats waar geen Nederlandse ambassade is maar bijvoorbeeld wel een Spaanse.' Jammer dat de formulering soms erg technisch is. Wat te denken van een zin als: “Na de collegiale toetsing van het economisch beleid zal de Raad jaarlijks de globale richtlijnen van het beleid blijven vast stellen'?

Op 31 december wordt de gulden met tien andere Europese munten samengesmolten tot de euro. Betalingen op papier kunnen vanaf dat moment verlopen in euro's. In 2002 wordt de gulden ook als muntstuk vervangen door euro's. “Voordelen levert het pas als de burger over de landgrenzen heen gaat, bijvoorbeeld met vakantie', meldt Grenzeloos Europa.

De monetaire unie is een van de belangrijkste stappen in de geschiedenis van de Europese eenwording. Wellicht daarom begint de cd-rom met het hoofdstuk euro, met onderwerpen als 'de euro in mijn portemonnee' en 'nadelen van de euro': “Eurolanden kunnen hun economie niet meer sturen door de munt te devalueren' en: “Het is een zeer kostbare aangelegenheid om nieuwe munten te slaan en bankbiljetten te drukken.' Pas na de euro volgt een algemeen overzicht van de Europese Unie zelf, van de instellingen als Commissie en Rekenkamer en van de landen die deel uitmaken van het grenzeloos Europa.

Hoewel een overzichtelijke inleiding tot de Europese Unie is Grenzeloos Europa ook een gemiste kans. Wat ontbreekt zijn duidende verhalen over bijvoorbeeld, het buitenlands beleid. Hoe komt het dat Europa nog altijd de hulp moet inroepen van de Verenigde Staten als het spannend wordt? Op dergelijke vragen helaas geen antwoord. Ook had het hoofdstukje 'lidstaten' met meer fantasie kunnen worden uitgewerkt. Nu worden foto's getoond van de hoogtepunten van een land, zoals Manneken Pis voor Belgie en windmolens en Alkmaarse kaasdragers voor Nederland. Interessanter was het geweest als een beeld was gegeven van maatschappelijke verschillen tussen de lidstaten, zoals het aantal werkende vrouwen, de vergrijzing of de werkloosheid. En waarom niet een overzicht hoe er in de landen wordt gedacht over de Europese Unie: van de ruime populariteit die de gemeenschap in Ierland geniet tot de afkeer van veel Britten die jarenlang in de pers spookbeelden kregen voorgeschoteld van euro-bussen en euro-worsten. Ook zouden de statistieken, die nu soms al in 1993 ophouden, wat meer up to date mogen zijn. Curieus is overigens de onderwerpkeuze van de in totaal vijftien statistieken, zoals de gemiddelde duur van ziekenhuisopname in de Unie.

Bij een droog onderwerp als de Europese Unie had bovendien veel meer gewerkt kunnen worden met animaties (nu slechts twee). Hoewel een 'cd-rom vol verrassende elementen' wordt beloofd, valt het met de verrassing tegen. Al met al stijgt Grenzeloos Europa te weinig uit boven een geschreven naslagwerk. Hoewel je met een boek natuurlijk niet kan meeneurien met het Griekse volkslied.

Grenzeloos Europa. Uitg. Fibo multi media, Rotterdam. Prijs 69,95 gulden.