`Pluk ze'-acties leveren weinig op

De opbrengst van de zogenoemde `pluk ze'-wetgeving, waarmee justitie criminelen in hun portemonnee hoopt te treffen, valt zwaar tegen. Het afromen van criminele winsten levert nog geen vijfde deel op van het bedrag dat vijf jaar geleden werd aangekondigd.

Dat blijkt uit onderzoek van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC) van het ministerie van Justitie. Toen de wetgeving werd aangescherpt, ging het departement uit van een opbrengst van de 112 miljoen gulden. Tot nu toe is die slechts 20 miljoen gulden terwijl de kosten 123,5 miljoen bedroegen.

Minister Korthals (Justitie) zei gisteren in een reactie dat “misdaad dus nog steeds veel te veel' loont. Volgens Korthals moet de opbrengst flink omhoog, maar hij wil niet opnieuw te grote verwachtingen wekken. J. Nelen van het WODC meent dat de “ramingen van de politiek in 1993 buitenproportioneel hoog' waren.

Nederland kent sinds 1983 de wettelijke mogelijkheid om veroordeelde criminelen de buit af te pakken, maar daarvan werd de eerste tien jaar nauwelijks gebruik gemaakt. Onder minister Hirsch Ballin werd de wet in 1993 flink aangescherpt en werd een offensief aangekondigd tegen criminele vermogens. Justitie meent dat alleen zo de zware (drugs-) criminaliteit effectief kan worden aangepakt.

Dat de resultaten tot nu toe tegenvallen komt volgens het WOCD door een gebrek aan interesse en aan financiele kennis bij politie en justitie. “Justitie richt zich nog altijd vooral op het rond krijgen van de strafzaak en de ontneming bungelt er een beetje bij', zegt onderzoeker Nelen. De mogelijkheden van de wet worden daardoor onvoldoende benut. “Zo is het mogelijk criminelen ook geld te ontnemen dat niet in de strafzaak aan de orde is geweest, maar officieren van justitie zijn vooral sinds Van Traa erg huiverig om zoiets te doen.' De ontnemingswetgeving is tot nu toe vooral in kleine zaken is toegepast met criminele winsten tot 25.000 gulden.