NAVO waarschuwt Belgrado

De twee hoogste militairen van de NAVO in Europa hebben dit weekeinde de leiding in Belgrado voorgehouden dat de NAVO morgen tot luchtaanvallen kan overgaan als de Joegoslaven hun beloften niet nakomt. Maar volgens diplomaten gaat Belgrado er inmiddels van uit dat de NAVO morgen niet aanvalt.

Volgens de diplomaten blijft de Joegoslavische president Slobodan Milosevic nog steeds in gebreke bij de naleving van het akkoord dat hij onlangs met de Amerikaanse gezant Richard Holbrooke sloot. Dat geldt vooral voor de geeiste troepenterugtrekking uit Kosovo. Bovendien is vooral zaterdag geweld gebruikt in Kosovo. Op veel plaatsen hebben zowel de Serviers als de Albanezen van het Kosovo Bevrijdingsleger UCK zich ingegraven, wachtend op de volgende confrontatie.

De opperbevelhebber van de NAVO in Europa, generaal Wesley Clark en generaal Klaus Naumann, voorzitter van het militair comite van de NAVO hebben zaterdag en gisteren in totaal achttien uur met Milosevic gepraat om hem ervan te overtuigen dat het de NAVO nog steeds ernst is met haar morgen aflopende ultimatum. Ze spraken ook uitvoerig met de Joegoslavische legerleider, generaal Momcilo Perisic. Over het besprokene is noch door de NAVO, noch door de Joegoslaven iets meegedeeld. Maar diplomaten in Belgrado onderstreepten dat het niet ging om onderhandelingen: “Ze [de NAVO-generaals] waren hier om te vertellen dat er onvoldoende naleving [van het akkoord van Milosevic en Holbrooke] is en dat het ultimatum overeind staat.' Clark en Naumann hadden veel stafkaarten bij zich toen ze voor hun gesprekken bij Milosevic en diens legerchef aankwamen.

Dezelfde diplomaten maakten echter duidelijk dat Belgrado ervan uit gaat dat de NAVO morgen geen geweld gebruikt. “De Serviers denken dat de NAVO niets gaat doen. We hebben ons ambassadepersoneel weer [naar Belgrado] laten terugkeren en straks komen er tweeduizend waarnemers. Enkele weken geleden begonnen de Serviers pas aandacht aan onze eisen te besteden toen alle Westerlingen Joegoslavie verlieten.

Nu we terugkeren denken de Serviers echt niet dat we bommen op hen laten vallen', aldus een diplomaat.

De Veiligheidsraad van de VN heeft zaterdag de afspraken tussen Milosevic en Holbrooke - en daarmee de overeenkomsten die Belgrado met de NAVO en de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) geformaliseerd in een resolutie, waarin niet met geweld wordt gedreigd als de Joegoslaven in gebreke blijven. Rusland en China onthielden zich van stemming. De resolutie bepaalt dat de NAVO OVSE-waarnemers uit Kosovo mag weghalen als ze bedreigd worden, maar alleen met niet-militaire vliegtuigen.

Aan de stemming was marathon-overleg van twee dagen voorafgegaan. Rusland en China bleven zich tijdens dat overleg verzetten tegen elke dreiging met geweld, en zij kregen uiteindelijk hun zin. Groot-Brittannie en de VS maakten na afloop echter duidelijk dat ze vastbesloten zijn NAVO-geweld te gebruiken als ze dat nodig vinden. (Reuters, AFP, AP)