Om de dag in een zwart bad; ALTERNATIEVE GENEZERS

Alternatieve geneeswijzen zijn omstreden maar ook populair. Van de Chinese geneesheer Jiang krijgen patienten met uitslag kruidenmengsels.

De essentie van dr. Jiang zit in een tiental witte emmers. Gedroogde bladeren, geknipte wortels van planten en bomen, zaden, fijngehakte takken, vermalen gras en versnipperde bloemen. Zijn praktijk aan de Nieuwmarkt in Amsterdam is volgestouwd met groene en gele doosjes met etiketten met Chinese tekens. Langs de muren staan planken met daarop 250 doorzichtige tupperware dozen met kruiden. Op de gevel, in grote rode letters: dr. Y. Q. Jiang, professor in de traditionele Chinese geneeskunde.

Charity Martina (19) heeft last van pukkels. Jiang voelt haar pols, kijkt naar haar tong en stelt zijn diagnose: er zit te veel warmte in het lichaam van Charity. Te yang. Ze krijgt een donkere kruidencreme en een zak gemengde bloemen en planten mee. Daar moet ze kruidenthee van maken, het geheim van Jiang en een nogal arbeidsintensief werkje. Een uur koken, kopje drinken, extra water erbij nog een half uur koken en weer een kopje drinken. En dat twee keer per dag. Jiang stelt voor elke patient een ander kruidenmengsel samen.

In het curriculum vitae van Jiang staat dat hij de afgelopen dertig jaar 300.000 patienten behandelde, dat hij chef de clinique was van het academisch ziekenhuis in Peking en dat hij de seniorenstaf van de Chinese regering beter maakte. Zijn informatiefolder trekt de conclusie: “dr. Jiang is inderdaad een beroemd en gekwalificeerd geneesheer'.

Hij is nu bijna vijf jaar in Nederland en behandelt van alles. Psoriasis eczeem, allergieen, reuma, astma, maag- en darmklachten en ontstekingen. Patienten met uitslag moeten van Jiang onmiddellijk ophouden met hun reguliere medicijnen. Reumapatienten moeten hun ontstekingsremmers afbouwen. “Mensen willen ook graag van de medicijnen af.

Ze komen hier omdat hun tabletten niet werken', zegt hij. Volgens Jiang geneest negentig procent van zijn patienten.

Bruin Schaap (1) ziet witjes. Hij heeft eczeem achter zijn oren en op zijn rug. De smeersels van de dermatoloog maakten volgens zijn moeder Thirza de uitslag alleen maar erger. Ze kijkt in de richting van de spreekkamer van Jiang. “Hij bestrijdt tenminste niet alleen de uiterlijke verschijnselen.' Het is de achtste keer dat ze met Bruin bij de Chinese geneesheer komt. Het helpt zegt ze. “Al ben je wel echt aan het toverkollen.' Bruin moet om de dag in een zwart bad met kruiden. Hij krijgt ook een zalfje en drinkt elke dag verse `thee'. “Maar dat wil hij niet, hij vindt het vies.' Alle patienten zijn het erover eens dat het aftreksel van het kruidenmengsel echt niet te drinken is.

In een handboek schreef de Gele Keizer Huang-di Neijing drie eeuwen voor Christus over de geneeskrachtige werking van de Chinese kruidenthee. Het gezaghebbende blad The Lancet deed dat in 1992 nog eens over. Conclusie van een dubbelblind wetenschappelijk onderzoek: Chinese kruidenthee helpt tegen eczeem en er zijn geen ernstige bijwerkingen. Maar als de behandeling stopt, komen de klachten terug.

Dat ervaarde Monique Jonk ook. Het eczeem van haar dochter Demi (1) verdween in eerste instantie, maar kwam terug toen ze ophield met de door Jiang voorgeschreven behandeling. “Ik was bij dokter Jiang terechtgekomen, omdat ik van vijf mensen goede verhalen had gehoord. Maar nu twijfel ik toch een beetje aan dokter Jiang.' Haar huisarts, J. Kwakman, heeft gezegd dat er hormonen in het zalfje zitten dat de Chinese arts heeft meegegeven.

Kwakman: “Jazeker, bijnierschorshormonen.

Wordt ontzettend veel gebruikt in de dermatologie. Maakt de huid dun, moet je voorzichtig mee zijn. Op zich geen probleem dat die wonderdokter het voorschrijft, maar dan moet het wel op het etiket staan.' Op de potjes van Jiang staan een paar Chinese karakters of helemaal niets. Kwakman weet zo zeker dat het bewuste hormoon in het zalfje zit omdat een nichtje van hem het in het ziekenhuis heeft laten testen.

Dr. Jiang gaat niet echt in op vragen over de samenstelling van zijn medicijnen. “We maken het zelf. Het is allemaal natuurlijk en er zijn geen bijwerkingen', zegt hij, met gevoel voor Chinese ontwijkingstechniek. “Het is moeilijk met hem te communiceren' vindt Monique. “Ik krijg niet echt antwoord.' Jiang spreekt geen Nederlands of Engels, zijn assistente S. Wang treedt op als tolk. Volgens een andere patient schrijft Jiang meer dan hij praat. “Je staat in twee minuten weer buiten.'

Een ander probleem voor de patienten zijn de kosten. Jiang is duur. Of beter: de kruidenmengsels van Jiang zijn duur. Een voorraad voor een week kost al snel honderd gulden. “Het moet allemaal geimporteerd worden uit China', verklaart Jiang. Het ziekenfonds vergoedt de behandeling niet. Aicha Visser (23): “Het helpt, dat weet ik al drie jaar. Maar ik kon het tot nu toe niet betalen.'