De Schandpaal

Waskracht!, dat voor de jonge kijker bedoelde `doordringende geluid in afmattende tijden', kwam gisteren met een opmerkelijke primeur. Het publiceerde de autonummers van hoerenlopers die zich hadden misdragen. Tenminste volgens de heroineprostituees.

De waarschuwingsbriefjes in de caravan werden gefilmd met commentaar van vrouwen op de achtergrond. “Witte Mercedes (Turk): verkrachting dwong zonder condoom te neuken.' “Witte Renault (Turk)', “grijze Honda wil gebruik maken van vrouwen maar niet betalen', “blauwe Jaguar, heeft verscheidene dames mishandeld'. Met de nummers erbij.

Het is een trend dat seksuele misdrijven worden uitgezonderd van de gebruikelijke waarborgen voor beschuldigde personen. Waskracht! trof gisteren het afbrokkelende herenakkoord van de Nederlandse media tot anonimiteit van de verdachte. Dit is de tweede keer nadat Willibrord Frequin tot vermaak van het volk met de camera een vieze man had achtervolgd. Die had nog het corpus delicti in de vorm van een Internet-foto van seks met kinderen in handen. Hier gaat het alleen om nummerborden. Een neef kan de auto hebben geleend. Het kan een joyrider zijn geweest of de wagen kan gestolen zijn.

De beschuldiging kan om verkeerde motieven zijn gedaan of de prostituee kan zich na de wandaad van de klant hebben vergist. Zolang onschuld van de auto-eigenaar mogelijk is, moet de televisie niet oproepen tot een volksgericht door de nummers zonder verder onderzoek te publiceren. De waarschuwingen zijn nuttig voor de prostituees onderling maar niet voor iedereen. Nu kan een nietsvermoedende auto-eigenaar in elkaar worden geslagen. In een civiel geding tegen de VPRO zou hij goede kans maken op schadevergoeding.

Bij overtuigend bewijs ben ik voor het noemen van namen, zeker in de comfortabele anonimiteit van de bureaucratie. Al tien jaar lang zet KRO's Ook Dat Nog bureaucraten van de overheid en van het bedrijfsleven op hun nummer. Tot mijn verdriet kondigde Aad van den Heuvel gisteren aan dat dit het laatste seizoen is.

De publieke schandpaal is effectief tegen bureaubobo's die zich achter elkaar of achter hun computerscherm verstoppen. Sinds de KRO het programma-idee van het Britse That's Life overnam, heeft het geen gebrek aan onderwerpen.

Normaal zijn ambtelijke wederwaardigheden te vervelend om na te vertellen, zeker op de televisie. Na het eerste verweer van achter het loket begrijpt niemand het meer. Aan intimidatie met ambtelijke bezweringsformules ontleent de bureaucratie juist haar macht. Ook Dat Nog maakt na gedegen onderzoek met ervaren tekstschrijvers een persiflage van de gebeurtenissen. Soms worden slachtoffers of verantwoordelijken geinterviewd, de Consumentenbond komt aan het woord of er komt een liedje.

Gisteren werden de verdubbelde ambulancetarieven in Arnhem aan de kaak gesteld. De ambulance, de gemeente Arnhem en het Centraal Orgaan Tarieven Gezondheidszorg gaven elkaar de schuld en dat werd haarfijn ontrafeld. Superkok Cas Spijkers had een kortingkaart van 525 gulden voor een restaurant van hem verkocht. Drie maanden later werd de kaart ongeldig omdat de zaak was overgenomen door zijn dochter. De eeuwig vuile ramen bij hoogbouwflats zijn al eerder aan de orde geweest en ik kan me voorstellen dat zulke onderwerpen de redactie beginnen te vervelen. Maar wie neemt de fakkel over?

Veronica probeert het met Over de Balk. De bedoeling is dat alleen kapitale blunders van de overheid aan de kaak worden gesteld. Helaas wil de commerciele zender het op een koopje. Totnogtoe heeft de presentator alleen op quasi-lollige toon naverteld wat reeds lang in de krant heeft gestaan, de kapotte Van Brienenoordbrug, de Kalkar-centrale die nooit werkte, de ongebruikte Amsterdamse tramtunnel. Het programma zelf is dus weggegooid geld.