NAVO verlengt ultimatum Kosovo; VS tevreden over stappen Belgrado

Het Joegoslavische bewind voldoet volgens de Amerikaanse regering in Kosovo aan de eisen die zijn vervat in het akkoord van maandag. Niettemin handhaaft de NAVO de militaire dreiging tegen Joegoslavie, ook na het aflopen - zaterdagochtend - van het huidige ultimatum.

De woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken James Rubin, zei gisteren dat in Kosovo tekenen wijzen op nakoming, door de Joegoslaven, van de eisen in het akkoord tussen de Amerikaanse gezant Richard Holbrooke en de Joegoslavische president, Slobodan Milosevic.

Servische politie-eenheden worden uit Kosovo teruggetrokken, groepen waarnemers - twee Amerikaanse en een Europese - zijn toegelaten en doen ongehinderd hun werk, een aantal vluchtelingen maakt aanstalten naar hun dorpen terug te keren en hulporganisaties zijn weer aan het werk gegaan. Daarmee lijkt Belgrado bezig te voldoen aan de eis, voor zaterdagochtend als het NAVO-ultimatum afloopt, een reeks concrete maatregelen te nemen om luchtaanvallen te voorkomen.

De NAVO kwam tot een andere conclusie dan Rubin: volgens secretaris-generaal Solana doet Milosevic nog niet genoeg om luchtaanvallen af te wenden. Hij zou nog veel te veel politietroepen in Kosovo hebben, en met name een volgens een NAVO-functionaris `beruchte' eenheid uit de Servische stad Nis in Kosovo handhaven. In het akkoord van Milosevic en Holbrooke is afgesproken dat het aantal Servische politie-eenheden in Kosovo wordt teruggebracht tot het niveau van voor 28 februari, toen de Serviers in Kosovo in het offensief gingen en hun politie-eenheden gingen versterken.

De NAVO-functionaris zei gisteravond - zo meldt onze correspondent in Brussel - dat het activeringsbevel voor luchtaanvallen “in de nabije toekomst' van kracht blijft, dat wil zeggen: ook na het verstrijken van de vier dagen die Milosevic dinsdag heeft gekregen. Een formeel besluit over de verlenging van de dreiging met onbepaalde tijd wordt vrijdag genomen.

“De klok tikt door. Wat we nu hebben zijn woorden op papier die nog niet zijn getekend en waaraan nog niet is voldaan', aldus de NAVO-functionaris.

De NAVO heeft haar militairen opdracht gegeven plannen uit te werken voor controle vanuit de lucht op de naleving van de beloften van Milosevic. Vandaag reizen secretaris-generaal Solana en generaal Wesley Clark, opperbevelhebber van de NAVO in Europa, naar Belgrado om een akkoord te tekenen over de toelating van de verkenningsvliegtuigen van de NAVO tot het luchtruim boven Kosovo.

Wat ook nog onzeker is of Russische vliegtuigen zullen deelnemen aan de verkenningsvluchten van de NAVO boven Kosovo. De Russen willen dat graag, maar de NAVO heeft reserves. Samenwerking met de Russen op de grond heeft in Bosnie goed gewerkt, maar in de lucht tellen andere zaken mee. Een bezwaar is dat NAVO-vliegtuigen zijn uitgerust met apparatuur dat Russische toestellen als vijandig zou identificeren. Bovendien is er een nauwe relatie tussen verkennen en spionage. “We willen onze kleine geheimpjes niet [met de Russen] delen', aldus een NAVO-woordvoerder.

Het Kosovo Bevrijdingsleger UCK heeft gisteren het in het akkoord van Milosevic en Holbrooke opgenomen plan voor verkiezingen in Kosovo binnen negen maanden afgewezen. Een woordvoerder sprak van “een Servisch voorstel dat we niet accepteren', omdat “de Serviers ons hun tijdschema's niet kunnen dicteren.'

Op de vraag of het akkoord tussen Holbrooke en Milosevic zin heeft als het UCK het afwijst, antwoordde gisteren een NAVO-functionaris: “Het UCK maakt een grote fout als het nu probeert de situatie uit te buiten. Voor het eerst is er nu een kans om in een richting te gaan die positief is voor de Albanezen in Kosovo.' (Reuters AP, AFP)