Jorritsma: NMa nu al zelfstandig

De Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa), de waakhond voor de concurrentie, is in feite nu al een zelfstandige instelling. Minister Jorritsma (Economische Zaken) zal geen gebruik maken van haar bevoegdheid om in te grijpen bij beslissingen van de NMa over specifieke kwesties.

Dit heeft Jorritsma gisteren in de Tweede Kamer gezegd bij de behandeling van de begroting van Economische Zaken. Jorritsma heeft eerder al aangekondigd de NMa, nu nog een onderdeel van haar departement, al per 1 januari 1999 volledig te verzelfstandigen. Als een zogeheten zelfstandig bestuursorgaan (zbo) komt de onafhankelijke NMa nog verder uit de politieke invloedssfeer.

In feite is dat nu al het geval, bleek uit de woorden van Jorritsma. “Ik heb met de NMa de afspraak gemaakt dat de mededingingsautoriteit nu al opereert als is deze een zbo', zei Jorritsma. Jorritsma toonde zich zeer tevreden over de NMa: “De NMa heeft zich buitengewoon sterk ontwikkeld en is de autoriteit die we hoopten dat de NMa zou worden.'

Volgens de oorspronkelijke afspraken die Economische Zaken met de Tweede Kamer heeft gemaakt zou de NMa pas op 1 januari 2001 geheel worden verzelfstandigd. Jorritsma wil met een versnelde verzelfstandiging vooral het bedrijfsleven duidelijk maken, dat zij niet van plan is om in te grijpen bij de NMa. Het voornemen van de minister is op de eerste dag van de begrotingsbehandeling met instemming ontvangen door de PvdA en de VVD. Coalitiepartner D66 en ook oppositiepartij CDA voelen er niets voor.

Met de verzelfstandiging van de NMa verliest Jorritsma haar wat heet `individuele' aanwijzingsbevoegdheid bij beslissingen van de NMa over specifieke kwesties. Zij behoudt haar bevoegdheid om algemene aanwijzingen te geven over hoe de NMa bepaalde zaken moet behandelen. Ook mag zij een verbod van de NMa op een fusie ongedaan maken en een voorgenomen fusie in het algemeen belang goedkeuren.

Jorritsma maakte duidelijk ook van deze bevoegdheden spaarzaam gebruik te zullen maken.

“Als ik een verboden fusie toch goedkeur zal de Europese mededingingsautoriteit in Brussel over de schouder meekijken en mij om uitleg vragen', lichtte zij toe. Jorritsma maakte het Kamerlid Leers (CDA), die de wel goedgekeurde fusie van Vendex met KBB graag verboden zag, duidelijk dat zij die bevoegdheid niet heeft. “Ik kan geen fusies verbieden. Stel je voor, wat een schadeclaims dat zou geven.'

Een “wildgroei' van allerlei toezichthouders naast de NMa wil Jorritsma niet. Het idee van het Kamerlid Voute (VVD) om de Opta de waakhond van de telecommarkt, onder te brengen bij de NMa is volgens haar echter nog “niet aan de orde'. Maar ook niet helemaal van de baan gaf zij aan: “Wellicht bij de evaluatie in 2001.'