Beurscrisis vaagt Nobel-winst weg

De Zweedse stichting die het geld voor de Nobelprijzen beheert, gaat zeer voorzichtig te werk met haar beleggingen. Weliswaar heeft de beroering op de financiele markten de winst van 12,5 procent van de eerste zeven maanden geheel weggevaagd, maar er is nog voldoende geld om de prestigieuze prijzen te bekostigen.

“Alleen al de reserves zijn voldoende om de prijzen de komende paar jaar te kunnen betalen', aldus Michael Sohlman, directeur van de Nobelstichting. In de beleggingsportefeuille zit nu ongeveer 353 miljoen dollar.

Per jaar spendeert de stichting rond de 12 miljoen dollar aan prijzen, ceremonieen, administratie en onderzoek. Vorig jaar behaalde ze met haar beleggingen nog een rendement van 20,4 procent.

“We zijn wel terug bij af.' Daarmee doelde Sohlman op het verdwijnen van de eerder dit jaar behaalde winst. De beleggingen in aandelen zijn sinds juli verminderd van 70 tot 50 procent van de totale portefeuille. De rest zit in vastrenderende waarden en in contanten.

De stichting haalde haar beleggingen in Japan en opkomende economieen terug. “We hebben voor de komende vijf jaar in ieder geval een vast rendement zonder risico waarmee we de financien binnenhalen die we nodig hebben', aldus de directeur van de stichting.

De industrieel Alfred Nobel, naar wie de prijzen zijn genoemd, stierf in 1896. Hij liet een vermogen na dat moest worden besteed aan eerbetoon aan diegenen die de mensheid de beste diensten bewezen. Sohlman zei dat de industrieel geerfde rijkdom een groot kwaad achtte omdat mensen er lui van zouden worden.

Nobel bepaalde in zijn testament dat al zijn bezittingen moesten worden verkocht en dat de opbrengst in een fonds moest worden gestort en tegen rente moest worden weggezet. De stichting werd opgericht in 1900 en had toen 31,5 miljoen kroon (tegen de huidige koers 7,3 miljoen gulden) te beheren. In eerste instantie zat het geld alleen in rentefondsen. Pas in de jaren vijftig werd het ook in aandelen gestoken.

De stichting bekostigt de prijzen voor literatuur, psychologie/medicijnen natuurkunde, chemie en vrede.

Dit jaar bedraagt iedere prijs 7,6 miljoen kroon (1,75 miljoen gulden).

Het bedrag wordt jaarlijks aangepast aan inflatie en koersschommelingen. De Nobelprijs voor de economie dateert van 1968. In tegenstelling tot de stichting is het de Zweedse centrale bank die het geld voor deze prijs fourneert. (Reuters)