Tollens

In een bespreking van het onlangs verschenen boekje 'Nationale hymnen, Het Wilhelmus en zijn buren' formuleerde N.C.F. van Sas op 25 september een - volgens eigen zeggen - vroeg twintigste-eeuws 'contrafact' van Hendrik Tollens' 'Wien Neêrlandsch bloed'. Volgens Van Sas is een contrafact een 'tekstvariatie op de oorspronkelijke muziek'. Het contrafact in kwestie zou luiden: 'Wie Neêrlands bloed in een pannetje doet/ en het op de kachel zet'.

Het bloed in het pannetje kwam zelfs in de kop van het stukje terecht. Niettemin zijn mij uit vroeger jaren de volgende vier regels van een Tollens-contrafact bijgebleven: 'Wie Neêrlands bloed in 't potje doet/ die zet het op het vuur/ en zorgt dat het niet overkookt/ want Neêrlands bloed is duur'. Leuk of niet leuk: hier klopt het metrum wél met dat van Tollens. Wie (Neêrlands) bloed in een pannetje op de kachel zet, krijgt misschien een bijzonder brouwsel, maar zéker geen Tollens-contrafact. Integendeel: zo iemand maakt er een potje van.