Japan en Z-Korea begraven verleden

TOKIO, 8 OKT. Japan en Zuid-Korea hebben “een punt gezet” achter de discussie over het Japanse oorlogsverleden. In een gezamenlijke verklaring heeft Japan in ongekend sterke bewoordingen zijn verontschuldigingen aangeboden voor de 35-jaar lange overheersing van het buurland.

De Zuid-Koreaanse president Kim Dae-jung en de Japanse premier Keizo Obuchi maakten de verklaring vanmorgen in Tokio bekend tijdens het eerste staatsbezoek van Kim aan Japan. Al voor het bezoek had Kim bekend gemaakt de relatie met buurland Japan te willen verbeteren. Vorige week zei hij tegen Japanse journalisten “van harte te wensen dat een periode van samenwerking aanbreekt, waarin beide landen begrip en vertrouwen delen”.

In de verklaring spreekt premier Obuchi zijn “diepe wroeging” uit over de schade en pijn die Japan de Koreaanse bevolking heeft aangedaan tijdens de koloniale overheersing van 1910 tot 1945, en biedt hij daarvoor zijn “excuses van uit het hart” aan. In de verklaring van 1995 van toenmalig premier Tomiichi Murayama ontbrak de term “diepe wroeging”. Gisteravond al zei de Japanse keizer tijdens een staatsdiner dat Japan “groot leed heeft veroorzaakt” bij de bevolking van het Koreaanse schiereiland en dat dienaangaande “een groot verdriet in mijn geheugen is gegrift”. Kim heeft de Japanse keizer uitgenodigd voor een bezoek aan Zuid-Korea. Dat zou het eerste bezoek zou zijn van een Japanse keizer aan Korea.

Tijdens het bezoek van Kim Dae-jung zijn beide landen overeengekomen op vele gebieden de samenwerking te verbeteren. De bilaterale relatie is tot dusver gekenmerkt door een fel anti-Japanse houding in Zuid-Korea en moeite om het eigen verleden onder ogen te zien in Japan. Kim zei te hopen op een “partnerschap voor de komende eeuw” tussen beide landen. Vandaag is alvast een overeenkomst getekend om de regels voor visa te versoepelen voor jongeren die in het buurland willen werken en studeren.

Sleutel in de verbetering van de relaties is het aantreden van president Kim afgelopen februari. Kim kenmerkt zich door vergevingsgezindheid en hij is begonnen met het aanbrengen van wijzigingen in het Zuid-Koreaanse beleid ten aanzien van Japan. Een klein maar veelbetekenend detail is bijvoorbeeld dat Zuid-Korea vorige maand heeft besloten om de Japanse keizer voortaan inderdaad keizer te noemen. Tot dusver duidde Korea de keizer aan als koning, hetgeen niet slechts een vertaalkwestie is. Omdat beide landen gebruik maken van dezelfde Chinese karakters was het letterlijk een degradatie van de Japanse keizer. Ook wil Kim Dae-jung de instroom van populaire Japanse cultuur in Zuid-Korea geleidelijk toestaan. Sinds de oorlog zijn Japanse muziek, films, en dergelijke verboden in Zuid-Korea.

Zonder het verleden uit het oog te verliezen, is het nu tijd voor een nieuwe periode van samenwerking, aldus Kim vanochtend in het parlement. Volgens Kim is nu “een punt achter de discussie over het verleden gezet”. Hij kreeg een staande ovatie van de Japanse parlementariërs.