General Motors stroomlijnt bedrijfstop

NEW YORK, 7 OKT. General Motors voegt zijn Noord-Amerikaanse en internationale divisie samen onder één topman, Richard Wagoner. Hij lijkt daarmee de gedoodverfde opvolger van topman John 'Jack' Smith jr. geworden.

Wagoner krijgt de titels van president en COO (chief operating officer). De structuurverandering van het bedrijf is bedoeld om de organisatie gestroomlijnder te maken en kosten te besparen. GM denkt in de nieuwe vorm flexibeler te zijn op de markt, sneller auto's te kunnen uitbrengen en goedkoper te kunnen produceren.

GM is 's werelds grootste autoproducent, al verliest het bedrijf marktaandeel. Het bedrijf heeft een tiental merken in zijn stal, zoals Buick, Cadillac, GMC, Chevrolet, Oldsmobile, Pontiac, Saturn en in Europa nog Opel en een belang in Saab. GM zou met de reorganisatie reageren op het onlangs gevormde bedrijf Daimler Chrysler, maar ook op een vereenvoudigde bedrijfsstructuur bij Ford.

Volgens sommige analisten was de aankondiging van gisteren echter vooral bedoeld om de opvolging te regelen. “GM doet nu wat Ford onlangs heeft gedaan, namelijk een opvolger positioneren voor Jack Smith”, zegt Bruce Belzowski, verbonden aan de Office of Automotive Studies aan de Transportfaculteit van de University of Michigan. Ford kondigde onlangs aan dat William Ford, achterkleinzoon van Henry Ford, samen met Jack Nasser de toppositie bij Ford overneemt. Volgens Belzowski is bij Chrysler Thomas Stallkamp in een positie gemanoeuvreerd om Robert Eaton op te volgen.

GM deed de aankondigingen van gisteren om het opvolgingsproces voor aandeelhouders en werknemers weer duidelijk te maken. Lange tijd was Harry Pearce favoriet voor de toppositie. Bij hem is echter leukemie geconstateerd en Pearce is daardoor voor de hoogste functie ongeschikt geworden. Nu is de 45-jarige Wagoner naar voren geschoven. Hij heeft zich eerder bewezen in het opzetten van faciliteiten voor GM in Brazilië, die nu tot voorbeeld gelden voor andere divisies binnen het bedrijf.

Dat Wagoner in feite Louis Hughes, tot gisteren hoofd van GM International, voorbijholt is volgens Belzowski geen motie van wantrouwen aan het adres van Hughes. “Bij de aankondiging gisteren zat Wagoner aan de ene kant van Jack Smith en Hughes aan de andere”, zegt hij. “Dat is een duidelijk signaal. Hughes blijft in de hiërarchie een belangrijke topman.” Hughes had echter moeilijkheden met GM Europa. Hij wordt nu topman van een afdeling die zich belast met nieuwe bedrijfsstrategie.

GM had afgelopen zomer te maken met een verlammende staking die alle Noord-Amerikaanse activiteiten platlegde. De staking kostte het bedrijf 2,8 miljard dollar, hoewel GM denkt in het najaar een deel van de misgelopen verkopen in te halen. Sindsdien heeft het bedrijf twee belangrijke beslissingen genomen. Het zal volgend jaar zijn onderdelendivisie Delphi Systems verzelfstandigen. Het onderdeel, dat een jaaromzet heeft van 32 miljard dollar, zal een belangrijke leverancier blijven, maar GM denkt dat het eerder een last dan een gemak was om onderdelen in eigen huis te maken. Het conflict met de werknemers van de zomer ging onder meer over het uitbesteden van onderdelenproductie.

Daarnaast heeft GM in augustus aangekondigd de verkoop, marketing en onderhoud van zijn vijf grote Amerikaanse merken - Buick, Chevrolet, Cadillac, Oldsmobiele en Pontiac - samen te voegen en die activiteiten onder te verdelen naar regio. GM verwacht daarmee een besparing van twee tot driehonderd miljoen dollar per jaar te bereiken.

De reorganisatiestap van gisteren is volgens Belzowski een grote opgave. “Wagoner zal alle medewerking van zijn collega's nodig hebben want GM is een gigantische organisatie”, zegt hij. Bij het bedrijf werken nu 600.000 man. Het is ook niet gezegd dat met de reorganisatie van gisteren Wagoner al verzekerd is van zijn promotie later. De reorganisatie zet wel de lange-termijnplanning van GM voort, waarbij het bedrijf streeft naar meer verschillende modellen, gebaseerd op hetzelfde basisplatform maar ook op minder lagen in de managementsstructuur.