Directies: nieuws is pas nieuws als wij 't zeggen

Onheilstijdingen of juichend overnamenieuws. Een beursfonds móét het terstond bekendmaken, maar wanneer precies?

ROTTERDAM, 7 OKT. “Hier moeten wij echt over praten, heb ik tegen Hessels gezegd. Het gaat niet om vijf of tien gulden.” Commissaris J. den Hoed van KBB was op een persconferentie maandag expliciet over zijn inzet bij de heropening van de onderhandelingen met Vendex-topman J. Hessels over de prijs van de overname van KBB. Toen het handje-klap begin september op gang kwam zwegen KBB en Vendex. De uitkomst bleek deze week: een 22,50 gulden hoger bod van Vendex van 167,50 gulden per aandeel.

Waarom hebben KBB en Vendex deze informatie niet begin september gemeld aan de financiële wereld? Dat zou de tussenkomst van WE International (eigenaar van Hij en Zij) die ook een bod op KBB wil doen, bij voorbaat hebben kunnen frustreren.

De vraag leidde tot enige consternatie achter de tafel met beslissers. “Dat zou alleen maar tot verwarring hebben geleid”, vindt president-commissaris R. Hazelhoff van KBB. En volgens de beursregels is het volgens hem niet verplicht. Hessels, die commissaris is bij de beurzenorganisatie AEX, belooft de juristen er nog eens naar te laten kijken.

Wanneer moet een onderneming nieuws melden dat van materieel belang is voor zijn kapitaalverschaffers en andere belanghebbenden, zoals de werknemers? Bijvoorbeeld wanneer de winst lager uitvalt. Of een cruciale beslissing van een toezichthouder over de toegestane telefoontarieven. Of het fiat voor een fusie van de concurrentiewaakhond NMa?

Afgelopen woensdag ontkende ING geruchten in de markt over substantiële verliezen bij zakenbankdochter ING Barings en een dienovereenkomstige winstwaarschuwing. De koers kelderde. Donderdag na sluiting van de beurs volgde de feitelijke waarschuwing: de verwachte winst dit jaar wordt gehalveerd. In reactie daarop meldde een woordvoerder van ABN Amro vrijdagochtend dat de vooruitzichten onveranderd waren. Om vijf uur, toen de beurshandel in Amsterdam gesloten was, volgde de winstwaarschuwing. “Ik begrijp dat onder beurshandelaren daarover grote verontwaardiging bestaat. Onder beleggers ook”, zegt directeur drs. P. de Vries van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB). Hij belooft bij ABN Amro en ING om opheldering te vragen.

Enkele handelaren trokken vorige week direct een parallel met de meest beruchte winstwaarschuwing uit de recente Nederlandse bedrijfshistorie, die van Philips. Op de aandeelhoudersvergadering van 10 april 1990 ventileerde topman C. van der Klugt positieve geluiden over de winst in het eerste kwartaal, op 3 mei bleken de resultaten desastreus te zijn. Van der Klugt moest vertrekken.

Pagina 19: Koersgevoeligheid hoog op de agenda

Philips kocht een rechtszaak van Amerikaanse beleggers af met een schikking ter waarde van bijna tien miljoen dollar. In Nederland stapte de VEB naar de rechter, won zijn recht op diepgaande informatie over de winstwaarschuwing en praat al zes maanden over een schikking.

Effectenbeurs AEX heeft voor de timing van cruciaal nieuws een eenduidig criterium: koersgevoelige informatie moet terstond aan de financiële markten bekend worden gemaakt. Maar wat is terstond? En wie beslist over de koersgevoeligheid? De gang van zaken bij de winstwaarschuwing van ABN Amro verdiende in elk geval niet de schoonheidsprijs, zo weet een insider in de beurswereld. Een hartig woord is gevallen richting ABN Amro. Machtsmiddelen bij schending van de regels heeft de beurs echter niet, anders dan een streng telefoontje naar het bedrijf.

Het groeiend aantal fusies en overnames en de indicaties van economische malaise hebben de timing van koersgevoelige informatie opnieuw bovenaan de agenda gezet. Traditioneel willen directeuren liever wachten met het bekend maken van nieuws, opdat alles ook echt zeker is. Lekken en geruchten op de markten doorkruisen deze planning steeds vaker.

In februari dwong de beurs openheid af na een plotselinge koerssprong van de aandelen van het biotechnologiebedrijf Gist-brocades. Op onderkoelde toon meldde Gist-brocades besprekingen met DSM over samenwerking. Dat was vrijdagmiddag. Maandagochtend bleek de overname van Gist in kannen en kruiken.

Dat was het goede nieuws. Hoe vertelt een bedrijf slecht nieuws dat zij wel kent, maar officieel nog niet heeft? KPN-topman W. Dik had vijf weken geleden een dilemma dat in andere bedrijfstakken nog regelmatig zal terugkeren, bijvoorbeeld bij beslissingen van mededingsautoriteit NMa.

Uit hoffelijkheid had telecom-toezichthouder Opta de voorman van KPN geïnformeerd over zijn beslissing over een drastische verlaging van de telefoontarieven, die de volgende dag publiek gemaakt zou worden. Op de beurs kwam een koersval van de aandelen op gang. Na enig aandringen van de beurs gebruikte Dik zijn voorkennis om nog die middag in bedekte termen in een persbericht een kwalitatieve winstwaarschuwing te geven aan beleggers.