Voorzitter communisten stapt op; Communisten Italië verdeeld over 'Prodi'

ROME, 5 OKT. De kleine communistische partij in Italië die steun geeft aan de regering Prodi, is ernstig verdeeld over de vraag of zij moet breken met het centrum-linkse kabinet. Premier Prodi heeft vanmorgen over de crisis gesproken met de Italiaanse president Scalfaro.

Afgelopen weekeinde besloot het politiek comité van Communistische Heroprichting met 188 tegen 112 stemmen de steun aan Prodi op te zeggen. Volgens partijleider Fausto Bertinotti is de begroting voor volgend jaar onaanvaardbaar. Hij vindt dat het kabinet te weinig doet aan bestrijding van de werkloosheid.

Vanmiddag maakte Armando Cossutta, tegenstander van een breuk met Prodi, bekend dat hij uit protest tegen het beleid van Bertinotti aftreedt als voorzitter van de communistische partij. Cossutta verweet zijn partijleider Bertinotti een “verkeerde en gevaarlijk avonturistische koers”.

Cossutta zei dat hij zich niet uit de politiek zal terugtrekken. De Kamerfractie van de partij is minder radicaal dan het politiek comité. Van de 34 communistische Kamerleden is een twintigtal op de hand van Cossutta. Als die zouden besluiten toch vóór de begroting van het kabinet te stemmen, zou premier Prodi hiermee gered zijn.

Eerder op de ochtend had Prodi met president Oscar Luigi Scalfaro overlegd over de dreigende crisis. Hij wil op korte termijn een Kamerdebat organiseren om te zien of zijn centrum-linkse kabinet nog toekomst heeft. Vóór dat gesprek zei Prodi dat hij geen politieke acrobatiek wil uithalen. Hij heeft suggesties om te proberen het verlies van de stemmen van de communisten in de Kamer van Afgevaardigden te compenseren met steun van de nieuwe centrumpartij van oud-president Francesco Cossiga, tot nu toe afgewezen. De coalitie kan niet worden veranderd zonder raadpleging van de kiezers, zei Prodi.

De Italiaanse premier woont tot dinsdagavond de Frans-Italiaanse top bij in Florence. Mogelijk gaat hij woensdag al naar de Kamer van Afgevaardigden. Bertinotti herhaalde afgelopen weekeinde dat hij “de politieke as van het land naar links (wil) verschuiven”. Op korte termijn lijkt dat niet haalbaar. Als de communisten het kabinet laten vallen en het tot nieuwe verkiezingen zou komen, is een electorale alliantie tussen de regerende Olijf-coalitie en de communisten bijzonder onwaarschijnlijk.

Een minderheid van de leden van het politiek comité, aangevoerd door Cossutta, vond dat Bertinotti te veel in de waagschaal stelt. De begroting bevat een aantal steun- en stimuleringsmaatregelen, en het kabinet heeft een 35-urige werkweek toegezegd.

“Ik zou graag kameraad Bertinotti als vice-premier zien”, zei Cossuta gisteren. “Maar in Italië is de meerderheid rechts. We lopen het risico een partij van propaganda te worden die geen beslissende invloed heeft op het land.” Ook onder de partij-aanhang bestaat veel kritiek op de breuk die Bertinotti wil uitlokken.

De regeringscrisis had vanmorgen een negatief effect op de Italiaanse financiële markten. De Italiaanse lire verzwakte tot ruim 989 lire per Duitse mark, de zwakste koers sinds april dit jaar toen nog niet zeker was of Italië mocht deelnemen aan de Economische en Monetaire Unie.