Leider Tsjetsjenië ontslaat regering

MOSKOU, 2 OKT. In Tsjetsjenië is een politieke crisis uitgebroken. Terwijl de voormalige commandanten uit de oorlog met Rusland zijn aftreden eisen, heeft president Aslan Maschadov gisteren de hele regering ontslagen.

Maschadov, opperbevelhebber van de Tsjetsjenen in de oorlog en nu behalve president ook premier, heeft zijn regering naar eigen zeggen ontslagen omdat het parlement daarom gevraagd had wegens de corruptie van een aantal ministers.

Veel ministers zullen volgens zijn woordvoerder terugkeren. Maschadov wil van de gelegenheid gebruik maken om het overheidsapparaat in Tsjetsjenië, dat met zijn miljoen inwoners een ministersploeg met bijna Russische omvang had, in te krimpen.

Onder leiding van de befaamde strijders Samil Basajev (de commandant die de Russen in 1995 met een succesvolle gijzelingsactie in Boedjonnovsk diep vernederde en tot voor kort premier) en Salman Radoejev (schoonzoon van de in de oorlog omgekomen ex-president Dzjochar Doedajev) is er afgelopen week in de hoofdstad Grozny dagelijks gedemonstreerd tegen Maschadov.

Sinds de overwinning op de Russen in 1996 is Tsjetsjenië er niet in geslaagd zich economisch te stabiliseren. Traditiegetrouw wordt Tsjetsjenië bestuurd door lokale clans, die elkaar hevig beconcurreren, maar de handen wel ineenslaan bij dreiging van buiten. De twee jaar durende oorlog heeft de economische infrastructuur vernietigd. Van een herstelplan, gefinancierd door Rusland of andere landen, is nooit sprake geweest. Tsjetsjenië heeft daardoor veel inkomstenbronnen verloren. Ook religieuze tegenstellingen zijn een rol gaan spelen na de oorlog. In het islamitische Tsjetsjenië domineerde altijd de verlichte soefi-stroming, die geen aanspraak maakte op de staatsmacht. Maar de strijd met Rusland heeft orthodoxere moslims gestimuleerd om een meer theocratisch bestuur te eisen.

Door het wegvallen van het Russische gezag in de Kaukasus is de onrust bovendien ook in de omliggende deelrepublieken toegenomen. In Ingoesjetië zijn de verhoudingen gespannen door territoriale aanspraken van de christelijke Osseten, die traditioneel kunnen rekenen op steun van Moskou. In Dagestan is het openbaar bestuur de afgelopen maanden nagenoeg geheel verdwenen. Daar maken elkaar bestrijdende clans nu op alle niveaus de dienst uit.

Maschadov suggereerde gisteren dat de crisis wordt gevoed vanuit het buitenland. Volgens hem proberen de Amerikanen via Saoedi-Arabië greep te krijgen op de Kaukasus, een gebied dat voor de winning en de distributie van olie van grote betekenis is geworden.