Tamil Tijgers ontzeggen leger 'zekere overwinning'

De strijd in het noorden van Sri Lanka, waarbij deze week zeker 1.300 doden vielen, toont aan dat noch leger noch rebellen sterk genoeg zijn om een militaire overwinning te behalen.

NEW DELHI, 1 OKT. Ten minste 1.300 doden, Tamil-rebellen en Sinhalese soldaten, telden twee uitgeputte legers deze week in het noorden van Sri Lanka, temidden van de zwaarste gevechten van de laatste twaalf maanden. Het regeringsleger meldde gisteren de verovering van de belangrijke stad Mankulam, langs de strategische weg naar het schiereiland Jaffna; de Tamil Tijgers claimden de verovering van Killinochchi langs dezelfde weg, 35 kilometer naar het noorden.

De voortgaande strijd in het noorden van Sri Lanka toont aan dat noch het leger, noch de rebellen sterk genoeg zijn om een militaire overwinning te behalen. De gevechten rond de 75 kilometer lange weg van Vavuniya naar Jaffna begonnen in mei 1997, in wat de regering van president Kumaratunga optimistisch de operatie Jayasikuru (zekere overwinning) noemde. Doel van de operatie was een landroute te openen naar het schiereiland Jaffna, het Tamil-bolwerk dat ruim twee jaar geleden werd veroverd door het leger en nu als een enclave ligt ingeklemd tussen de Golf van Bengalen en de Tamil Tijgers. De bevoorrading van Jaffna verloopt al die tijd - noodgedwongen - over zee en door de lucht.

Nu het aangekondigde succes tegen de Tamil Tijgers uitblijft worden de woorden van de regering van president Kumaratunga steeds ongeloofwaardiger, menen veel Sri-Lankezen. Zij hield de Sri-Lankese bevolking in augustus nog voor dat de overwinning op de Tamil Tijgers voor het oprapen lag. Kumaratunga kondigde de noodtoestand op het hele eiland af en stelde provinciale verkiezingen uit omdat de regering geen soldaten van het front kon weghalen.

Eerder al had zij besloten alle nieuws over de burgeroorlog te censureren voor de media. “Het nieuws komt in witte busjes tot ons”, zei een politiek commentator in de hoofdstad Colombo gisteren. Zij doelde op de lange stoet van ambulances en lijkenauto's die de laatste dagen af en aan reden van de militaire basis Ratmalana, even ten zuiden van Colombo, naar de stad. Zeker 862 dode soldaten en honderden gewonden kwamen sinds zondag op de vliegbasis aan.

Ondertussen is de regering er nauwelijks in geslaagd de Tamil-bevolking van Jaffna ervan te overtuigen dat de rust op het schiereiland - achter de blokkades van het regeringsleger - is weergekeerd. Om te laten zien dat er ondanks de isolering van Jaffna van een normalisering sprake was werden in januari lokale verkiezingen gehouden waaraan verschillende Tamil-partijen deelnamen, ondanks de boycot door de Tamil Tijgers. Maar in mei werd de gekozen burgemeester in haar woning doodgeschoten door de rebellen, en in september kwam haar opvolger om het leven bij een bomaanslag op de raadszaal van Jaffna.

Behalve de militaire impasse in het noorden zit ook het politieke proces in Colombo muurvast. President Kumaratunga stelde een jaar geleden voor de Tamil-provincies in het noorden en oosten meer autonomie te geven, maar de oppositiepartij UNP is tegen omdat zij vreest dat Sri Lanka daarmee feitelijk wordt opgesplitst in twee naties.