Veelbelovende start Comedia

Voorstelling: Liefde half om half (How the other half loves) van Alan Ayckbourn, door toneelgroep Comedia. Spelers: Wilbert Gieske, Annette Nijder, Irma Hartog, Herman Boerman, Elle van Rijn en Bram Bart. Regie: Victor van Swaay. Gezien: 26/9 in Cultureel Centrum, Amstelveen. Tournee t/m 28/11. Inl. (020) 644 95 29.

Als een uurwerk waarvan de wijzers soms gelijk op maar meestal tegen elkaar in draaien, zette Alan Ayckbourn zijn komedie How the other half loves in elkaar. Het was één van zijn eerste stukken en het werd hier voor het eerst gespeeld in 1971, door zes routiniers van het toenmalige Nieuw Rotterdams Toneel. Ook toen oogstte de schrijver al applaus voor zijn verbluffende kunstgreep om de gebeurtenissen binnen twee verschillende huisgezinnen in één decor in elkaar te laten schuiven - zodra er bij het ene echtpaar even een gaatje kiert, zet Ayckbourn met tekst en handeling het andere paar in werking. En voor ons, in de zaal, hebben die twee huisgezinnen zo veel met elkaar te maken dat ze samen het verhaal vertellen.

Onder de minder fraai vloeiende titel Liefde half om half staat het stuk nu op het repertoire van de ongesubsidieerde toneelgroep Comedia, voortgekomen uit de voormalige Jeugdkomedie Amsterdam. Na twaalf jaar populair jeugdtheater wil producent Herry Hubert een poging doen 'toneel als amusement' voor volwassenen te spelen. Dat is geen gek plan, want veel komedies zijn hier de laatste jaren niet meer gespeeld. En met Ayckbourn wordt meteen hoog ingezet; zijn stukken vergen meer acteursraffinement dan de gemiddelde blijspelletjes die het genre in Nederland een slechte naam hebben bezorgd.

In een levendige vertaling van regisseur Victor van Swaay, die ook de namen en locaties raak heeft vernederlandst, doet dit door Comedia verzamelde ensemble het stuk alle recht. Dat er volgens de speellijst in het programmaboek slechts zeven try-outs vooraf gingen aan de première van zaterdagavond, mag weinig minder dan een wonder heten: zo gehaaid is de timing en zo vaardig wordt de intrige ontvouwd. Wilbert Gieske is het onmiskenbare middelpunt door tegelijk verstrooid en doortastend te zijn - de ideale combinatie voor de misverstanden die dit stuk aan het rollen brengen. Naast hem staat Annette Nijder als de verwende en verveelde echtgenote wier buitenechtelijke affaire de oorzaak van alles is.

Hoewel de regie nog niet bij alle spelers de ouderwetse kluchtmaniertjes en blijspeltoontjes heeft weten te onderdrukken, en hoewel nu wel erg opvalt hoe bazig die mannen van 1971 hun vrouwen bejegenden, maakt Comedia er een veelbelovende start mee.