Een seizoen rust, na tien jaar, maar de fans hebben tot 2000 een fotoboek en twee cd's: De Dijk komt terug, net als elk jaar de kermis

Na tien jaar met zo'n honderd optredens per jaar neemt De Dijk een seizoen rust. Tijdens de 'afscheidstournee' verschijnen vandaag een fotoboek met dagboekaantekeningen van Huub van der Lubbe en twee cd's.

AMSTERDAM, 28 SEPT. De Dijk is bezig aan haar laatste tournee van deze eeuw. De Amsterdamse groep die onder meer bekend staat om de volharding waarmee achttien jaar lang zo'n honderd keer per jaar werd opgetreden, wil een seizoen rust. Want, zegt zanger Huub van der Lubbe, bij het eenendertigste concert in Paradiso is het toch minder sensationeel dan de eerste vijf keer.

Het tijdelijke afscheid wordt groots gevierd. Niet alleen verschijnen er vandaag twee cd's, er is ook een mooi uitgegeven fotoboek: Voor De Klik Van Het Moment. Het boek is samengesteld uit het werk van fotograaf Bob Bronshoff die de groep twee jaar volgde, en de toelichting bestaat uit dagboekaantekeningen van Huub van der Lubbe. De cd's laten op twee manieren 'het beste van De Dijk' horen: de ene (Het Beste Van) is gevuld met een overzicht van achttien jaar hits; de live-cd Voor De Tover is een weerslag van de zinderende sfeer bij de concerten.

Van der Lubbe wil niets kwijt over zijn plannen voor 1999. “Dat schept maar verwachtingen. Dan gaan allerlei mensen vragen 'hoe het met die musical staat' die ik zou gaan schrijven. De belangrijkste aanleiding voor deze pauze is juist onze behoefte aan even niet al die aandacht. Alhoewel ik natuurlijk ook erg hou van aandacht, ik ben niet voor niets zanger geworden.”

Wat zal hij het meest missen? “De weekenden zullen raar worden. Dat ik nu misschien uit moet, dat heb ik nooit hoeven doen. En dat ik geacht word op allerlei verjaardagen en feestjes te komen opdraven. Voor feestjes ben ik op zich wel in, maar alleen als ik er muziek kan spelen.”

De twee cd's die vandaag verschijnen overlappen elkaar gedeeltelijk, want al maakt de groep voor zichzelf onderscheid tussen live-favorieten en hitparade-successen, soms vallen de twee categorieën samen. Van der Lubbe zegt over doublures als Niemand In De Stad, Groot Hart, Binnen Zonder Kloppen: “Dat vinden we geen bezwaar, want de versies zijn toch onderling verschillend. Dat geldt vooral voor de oudere nummers die op de live-cd staan. Want we zijn in de loop der jaren beter gaan spelen.”

Wat is 'beter'? “Dat kun je 'techniek' noemen, maar ik beoordeel ons spel vooral op de groove, oftewel de swing, de kadans. Dat we vooruitgegaan zijn kun je daarom het best beoordelen tijdens onze optredens. De zaal moet golven, dan is het goed. De manier waarop de mensen dansen en waarop wijzelf bewegen. Het moet zo soepel en vanzelf gaan dat je niet eens mèrkt dat je beweegt.”

De live-cd heet Voor De Tover. “De titel slaat op de 'magie' van de live-ervaring. Als je de mensen in de zaal ziet glimmen, dat is de tover.” Afgezien van Doe Maar was De Dijk in de jaren tachtig een van de weinige bands die met Nederlandstalige teksten een groot publiek wist te bereiken. Volgens Van Der Lubbe kon het publiek niet om de groep heen door het hardnekkige touren.

Behalve de alomtegenwoordigheid van De Dijk in feesttent en live-bar is het ook de vruchtbare combinatie van oer-Hollandse onderwerpen met stuwende Amerikaanse show-soul die steeds de aandacht heeft afgedwongen. Tekstschrijver Van der Lubbe wisselt de tekening van het dagelijkse bestaan ('Voor de fietsers met wind tegen', in Voor De Tover,) af met diepzinniger overpeinzingen: 'Met bonzend hart als wichelroede/ zoek ik mijn verloren schat' bijvoorbeeld, in Binnen Zonder Kloppen.

Dat de populariteit van Nederlandstalige groepen als Van Dik Hout, Osdorp Posse en Skik, in de jaren negentig jaarlijks alleen maar lijkt toe te nemen, is voor Van der Lubbe niet alleen welkom maar ook vanzelfsprekend. “Ze bestonden altijd wel maar die muziek werd nauwelijks opgepikt door het publiek. Dàt was abnormaal. Zoals de belangstelling voor Nederlandstalige muziek nu is, is eigenlijk niets bijzonder. Zo hoort het.”.

Met haar Nederlandse soul is De Dijk inmiddels zo succesvol dat er niet alleen een jaar vrijaf genomen kan worden, maar dat er ook een team van dertien mensen bij de band in dienst is, met onder anderen vaste blazers en technici. De Dijk heeft ook een eigen boekingsbureau: “Dat verhoogt ons gevoel van vrijheid, en bovendien komen we dan te spelen op de plekken die wij willen, en zo vaak we willen. Dat wil zeggen 'onbeperkt'. We hoeven niet exclusief te zijn.”

Een typische gelegenheid waar De Dijk graag optreedt is de feesttent. Op het platteland speelt een groot deel van het leven zich af rond seizoensgebonden evenementen: slachtfeesten, oogstfeesten, Paasvuren. Daar hoort een feesttent bij met feestelijke muziek. “In Noord-Holland en Brabant, maar vooral in het Oosten van het land kom je dat soort gelegenheden veel tegen: in de Achterhoek in Zieuwent, Silvolde, de Hengeveldse feesten. Daar leeft nog die oud-Hollandse folklore. En hoe stads ik ook ben, daar geniet ik van.

“Het is voor ons vaste prik, zoals ieder jaar in het dorp de kermis komt, zo komt ook iedere keer De Dijk weer terug. Ik weet het zelf uit de tijd dat ik als jongen een tijdje in Krommenie woonde. Daar was het de gewoonte om op derde Pinksterdag 'een kalfje te kopen' in Purmerend. Zo heette dat. Het hield in dat je een blik wierp op de veemarkt, en vervolgens bier ging drinken. Zo zijn dat soort feesten nog steeds: er staat misschien één draaimolen en de rest komt neer op dansen en drinken.”

Zijn er nog speciale plannen voor een afscheidconcert? “Zoals we al jaren doen spelen we ook nu het laatste weekend voor Kerstmis twee avonden in Paradiso. Dat zal ons afscheid zijn. En in het jaar 2000 zijn we er gewoon weer. Want uitstel is bij ons geen afstel.”

Voor De Tover (558 692-2) en Het beste Van (538 029-2) verschijnen vandaag bij Mercury. Het boek Voor de Klik Van Het Moment is samen met Voor De Tover verkrijgbaar als box. In oktober zal het boek apart verkrijgbaar zijn bij uitgeverij Nijgh & Van Ditmar. De Dijk is onder andere te zien: 2/10 Manege, Eindhoven; 3/10 Feesttent, Swalmen. Tournee t/m december.