'Zeer moedig en strategisch correct', oordeelt topman concurrent; DaimlerChrysler loopt voorop

De overname van het Amerikaanse Chrysler door het Duitse Daimler-Benz is afgelopen vrijdag goedgekeurd door de aandeelhouders van beide bedrijven. De geboorte van een autoproducent nieuwe stijl. “Moedig en strategisch correct.”

NEW YORK, 21 SEPT. Duitsers houden van Amerikanen. Ze bewonderen de snelle beslissingen, de informele omgang en de flair. Herbert Schick, een topmanager van Daimler-Benz die tijdelijk naar de Mercedesfabriek in de staat Alabama was uitgezonden, beviel het zo goed dat hij tegen zijn secretaresse in Stuttgart zei: “Je mag voortaan jij en jou zeggen en spreek mij maar aan met Herb, net zoals de Amerikanen doen.” De secretaresse stond perplex maar gehoorzaamde onmiddellijk: “Jazeker, Herr Doktor Herb!”

Mercedes heeft al veel geleerd in de Verenigde Staten. En de samenwerking beviel zo goed dat die heeft geleid tot de overname van Chrysler door Daimler-Benz. De overname werd dit weekeinde afgerond. Op slag is Daimler-Chrysler de vijfde autoproducent in de wereld. Er ontstaat een bedrijf met 420.000 werknemers met een jaaromzet van 130 miljard dollar en een verwachte winst van tien miljard dollar dollar.

Financiële analisten juichen het samengaan van beide bedrijven toe en zien bijna alleen maar voordelen. De kracht van Chrysler ligt in de aanwezigheid op de Amerikaanse markt, in de uitstekende winstgevendheid per auto en in producten in het kleine en middelgrote segment van de markt. Mercedes staat voor degelijkheid, is sterk gepositioneerd in Europa en auto's in het duurdere segment. Op papier kunnen deze twee bedrijven, die hun merknamen behouden, iedere concurrentie aan.

De auto-industrie kampt met een enorme overcapaciteit die volgens aanalisten tijdens de volgende recessie slachtoffers zal vergen. Enkele autoproducenten in Japan en Europa gaan straks kopje onder of worden in de armen van collega's gedreven. Analisten denken daarbij vooral aan partners voor Nissan, Mitsubishi, Volvo en Fiat.

Daimler-Chrysler loopt op deze ontwikkeling vooruit en hoewel de collega's zich op hun lip bijten over deze nieuwe, gevaarlijk goed passende combinatie kunnen ze niet anders dan erkennen dat dit een uitstekende zet is. “Zeer moedig en strategisch correct”, oordeelde BMW-topman Bernd Pischetsrieder eerder dit jaar over de voorgenomen fusie tussen beide autofabrikanten.

In de VS is echter niet met overmatig enthousiasme, maar ook niet met tegenzin op de overname gereageerd. Het is gebruikelijk dat Amerikaanse bedrijven zelf hun concurrenten overnemen en niet dat Amerikaanse bedrijven overgenomen worden. Interessant was dan ook het commentaar van een Chrysler-werknemer die op de ochtend van het bekendworden bij de fabriekspoort een microfoon onder zijn neus geduwd kreeg en daarna werd geconfronteerd met de vraag: “Wat vind je ervan dat Chrysler door Mercedes wordt overgenomen?” Enigszins ontzet antwoordde de man: “Hoe kan dat nou! Dit is een Amerikaans bedrijf.”

Zo verbaasd had de man niet hoeven zijn. De fabrieken van Honda in de staat Ohio en die van Toyota in de staat Tennessee zijn ook Amerikaans. Het sentiment 'Buy American' leeft nog wel, maar Detroit - het centrum van de Amerikaanse autoindustrie - is de eerste om toe te geven dat de Japanners eind jaren tachtig veel betere auto's maakten dan de Amerikanen. Het gevolg was dat General Motors en Chrysler bij de Aziatische concurrenten in de leer gingen en hun productiemethodes en kwaliteitscontroles verbeterden. De sentimenten leven nauwelijks meer. Ford bezit eenderde van Mazda, GM heeft belangen in Isuzu en Suzuki en heeft samengewerkt met Toyota. Chrysler en Mitsubishi maakten auto's voor elkaar en zo zijn er nog wel meer kruisbestuivingen.

In toenemende mate zullen alle autoproducenten bereid zijn in de hele wereld auto's te maken en te verkopen. Daimler-Chrysler is hard op weg om een echt wereldautobedrijf nieuwe stijl te worden. Kenners zetten alleen nog vraagtekens bij het samensmelten van de twee bedrijfsculturen. Het is op de autoshows altijd goed te zien hoe stijfjes ze bij Mercedes zijn en hoe vlot bij Chrysler. Mercedesmannen dragen bij wijze spreken witte jassen en de boys van Chrysler hebben overalls aan die vuil mogen worden. Twee bedrijven, twee culturen. Daimler-Chrysler zal twee hoofdkantoren hebben, in Stuttgart en in Detroit. Er zullen ook voorlopig nog twee topmannen zijn, te weten de Duitser Jürgen Schrempp en de Amerikaan Robert Eaton. Die mogen uitzoeken of de driehoekige ster van Mercedes en de vijfhoekige ster van Chrysler in elkaar passen of dat ze een uiterst lastig kneedbare Rubik-kubus opleveren.