Modern sprookje

Als het niet zo reëel was zou je er een modern sprookje van kunnen maken: Er was eens een Javaans kind, ergens in de krottenwijken van Jakarta, dat honger leed vanwege de seksuele uitspattingen van de Amerikaanse president. Laten we er een meisje van maken, dat is wel zo sentimenteel, en de leeftijd stellen op elf, twaalf. Zullen we haar een naam geven, en een gezicht? Het zou dramatischer zijn, maar ik kan zo gauw geen leuke naam verzinnen en eerlijk gezegd vind ik Javaanse meisjes nogal op elkaar lijken. Ze hebben sluik zwart haar, kleine tandjes en ze zijn heel tenger van postuur, maar dat is in die omstandigheden nogal logisch.

Wat zal haar vader doen voor de kost: een beetje een karretje voorttrekken of zo? Zal hij een drankprobleem hebben, of wordt het verhaal daardoor te gecompliceerd? Laat maar, geen drankprobleem, gewoon een Indonesische man die in Allah gelooft, elke ochtend nederig zijn gebedje opzegt en dan de godganse dag zijn pezige lichaam inspant als een paard.

De moeder van het meisje, heeft zij specifieke eigenschappen? Laten we van haar een ondernemend type maken, sterker van karakter dan de man, inventiever, slimmer. Ze verkoopt lekkernijen in de avonduren in de uitgaanswijken vol prostituees. Ik heb het een keer op televisie gezien, vrouwen die de hoerenlopers voorzien van sateetjes zodat die weer op krachten komen.

Het is belangrijk dat de moeder de slechte buurten kent, omdat je haar daardoor de vastbeslotenheid kunt geven voor haar eigen dochter iets anders na te streven. Haar meisje zal een nette baan vinden en later een rechtschapen jongen huwen en hun kinderen zullen een betere toekomst hebben - arme mensen hebben geen hoop voor zichzelf of hun directe nakomelingen, maar voor hun kleinkinderen. En zelfs die hoop blijkt ijdel.

Enfin: we moeten naar de escapades van de Amerikaanse president en we zijn nog steeds in Indonesië. Het naamloze meisje van elf of twaalf in de krottenwijk van Jakarta lijdt honger omdat rijst zo duur is geworden. Dat is plotseling gebeurd. Tot voor kort was er een dictator aan de macht die zichzelf en zijn familie geweldig verrijkte. Hij had een excentrieke minister die droomde van een eigen vliegtuigfabriek. Indonesië kan nog geen fatsoenlijke riksja's produceren, maar dat hinderde hem geenszins: hij sloeg alle stappen van de industriële revolutie over en zag de Javaanse toestellen al naar Allah vliegen, en terug, want dat laatste is pas echt een kunst.

Jarenlang had de dictator zijn volk onderdrukt, velen had hij vermoord of opgesloten. Op een bepaald moment kwamen jonge mensen daartegen in opstand. De dictator trad af, op zijn bekende, waardige manier, alsof hij niet verjaagd werd, maar er uit zichzelf mee ophield omdat hij een beetje moe was.

Zijn plaats werd ingenomen door onze vliegtuigbouwer. Maar intussen was Indonesië, net als de omringende landen, in diepe moeilijkheden geraakt. Het geld verloor zijn waarde en banken en fabrieken moesten sluiten vanwege een groot aantal oorzaken die ik niet helemaal begrijp. Het enige wat ik weet is dat de rijst duurder werd. Zo duur dat de ouders van ons naamloze meisje het niet meer konden betalen.

Toch was er iets aan te doen geweest. Om zulke chaotische en gevaarlijke toestanden als in Indonesië en de omringende landen te voorkomen hadden de rijke mogendheden instellingen opgericht die konden helpen. Supergrote banken als het IMF, waar regeringen in tijden van nood geld bij kunnen lenen. Het IMF leent niet alleen geld, maar het leert regeringen ook regeren (op een manier die ter discussie staat, maar dat voert voor een sprookje te ver).

Nu valt te betwijfelen of onze vliegtuigbouwer ooit zo zal kunnen regeren dat rijst betaalbaar blijft, maar hij deed wel een poging. Hij vroeg het IMF om steun. En het IMF wilde dat wel geven, maar het had zelf niet genoeg geld. Het ongeluk wilde namelijk dat er een heleboel landen waren die het IMF vroegen om hulp en de landen die het geld van het IMF gewoonlijk aanvulden, hadden zo hun eigen problemen.

Zo komen we bij de president van Amerika. Hij is een aardige man. Hij zou meteen aardig zijn tegen ons meisje uit Jakarta en hij zou haar royaal voorzien van vele kommen rijst. Maar hij is misschien te aardig, vooral tegen meisjes. Clinton heet hij, en hij zal de geschiedenis ingaan als iemand die aan de sigaar een nieuwe dimensie gaf (maar dit is een wel erg flauwe uitweiding).

De president heeft grote ruzie met het parlement, het Huis van Afgevaardigden. Dat huis, dat vooral wordt bevolkt door zijn politieke tegenstanders, vindt dat hij geen fatsoenlijk mens is. Hij heeft gedaan waar veel mannen van dromen en toen hij erover onder ede werd ondervraagd heeft hij gelogen.

Het is niet helemaal duidelijk wat ze erger vinden: dat hij in staat was fantasieën te bevredigen die we allemaal koesteren (ons door iemand onder het bureau laten verwennen terwijl we zelf een ontspannen telefoongesprek voeren met kameraden) of dat hij daar tegenover de rechters omheen draaide. Maar dat doet er niet toe. Feit is dat hij door niemand meer serieus wordt genomen.

Deze aardige, van het leven genietende president zou niet willen dat ons meisje uit Jakarta honger leed. Hij droeg het land dan ook onmiddellijk op de te korten van het IMF aan te vullen. Maar het parlement heeft geen enkele achting meer voor hem en negeert zijn opdracht. Men heeft het te druk met videobanden, Internetpagina's, juridische procedures en opiniepeilingen.

Het gevolg is wel dat het meisje in Jakarta honger lijdt. Zij heeft maar één wens: dat rijst in Indonesië weer betaalbaar wordt. En dus dat het IMF het land helpt. En dus dat dit fonds over geld beschikt. En dus dat de president van Amerika weer gezag heeft. Als hij dat niet heeft, moet hij opstappen. Maar wie luistert er nou naar een naamloos Javaans meisje van een jaar of elf, twaalf.