Batman

Batman (Tim Burton, 1990, VS), Veronica, 21.05-23.30u.

De oude, de getekende Batman was een kleerhanger die vleermuiskleren droeg, zoals andere superhelden een spinnen-, haviks- of Amerikaansevlaggenpak. Wat zich in het hoofd onder die punt-oren afspeelde, hield maker en lezers niet bezig. Als hij maar rake klappen uitdeelde. Hij was ook niet zozeer de hoofdpersoon van het verhaal, zijn aanwezigheid bood vooral de gelegenheid om kleurrijke bijfiguren, the Joker, the Penguin, enz. op te voeren (zoals Lucky Luke pas leuk werd toen de Daltons ten tonele verschenen en Kuifje met kapitein Haddock).

Regisseur Tim Burton is zich gaan interesseren voor de persoon van Batman. Hij dacht (en dat laat hij in zijn Batman ook hardop zeggen) dat een man die zich in een vleermuispak hijst om andere mensen af te tuigen, wel schizofreen moet zijn. Zo krijgt het getekende mannetje een psychologische dimensie en wie weet levert dat een spannende film op.

Eerder, in Beetlejuice, had Burton al geprobeerd een karikatuur, een zombie in dit geval, een karakter te geven. Later, met Edward Scissorhands, probeerde hij het weer, nu voor een sierlijke variant van het monster van Frankenstein. Het zijn in ieder geval opvallende en originele films.

In Batman moet Michael Keaton (die ook de zombie Beetlejuice speelde) worstelen met zijn dubbele persoonlijkheid. Hij speelt de steenrijke Bruce Wayne, die een beetje verlegen is, maar toch ontspannen het mooiste meisje van de stad (Kim Basinger) versiert. Maar als de plicht roept, wordt hij de onverslaanbare Batman. Heeft te maken met een jeugdtrauma, dat hij moest toezien hoe zijn ouders werden vermoord.

Had gekund, zo'n film. Maar dan was het toch geen Batman geweest. Dus is er een Joker als aartsvijand gezocht, en ze vonden Jack Nicholson. Dag Batman.

Jack Nicholsons Joker blaast iedereen omver. Letterlijk en figuurlijk. Hij is te grappig voor de rest van de film. Hoe expressionistisch-somber het decor er ook uitziet met gebouwen die als als donkerfluwelen gordijnen uit de lucht schijnen te vallen - Metropolis revisited - de stemming in de film kan nooit onheilspellend worden zolang the Joker erin ronddartelt.

“Je maakt een grapje”, zegt Kim Basinger als the Joker haar van zijn snode plannen op de hoogte brengt. “Zie ik eruit als iemand die grapjes maakt”, vraagt hij ijzig.

Ja, toch wel.