Sparklehorse schept te veel afstand

Concert: Sparklehorse. Gehoord: 16/9, Melkweg, Amsterdam.

Soms valt moeilijk vast te stellen waarom de ene zanger die sombere liedjes zingt wel ontroert, en de andere niet. Mark Linkous, de belangrijkste man van het Amerikaanse Sparklehorse, kreeg gisteravond in de Amsterdamse Melkweg een warm onthaal, vooral bij de ingetogen, kwetsbare, trieste liedjes. Maar het optreden kwam op mij te gekunsteld over. Linkous' gekwelde houding tezeer een pose, om mij te raken.

Sparklehorse, afkomstig uit Virginia, het zuiden van Amerika, bracht tot nu toe twee cd's uit, Vivadixiesubmarinetransmissionplot ('96) en het recent verschenen Good Morning Spider. Daarop werkt zanger/gitarist Mark Linkous met diverse gastmuzikanten. Hij kwam in '96 in het nieuws toen hij door een combinatie van anti-depressiva en alcohol zijn bewustzijn verloor en zo ongelukkig ten val kwam dat hij een tijdlang in een rolstoel moest zitten - al bleef hij in die tijd wel optreden. Hij is inmiddels volledig hersteld.

Met zijn drie begeleiders liet Linkous gisteren een grote veelzijdigheid horen. Een met zachte stem gezongen, rustig liedje werd gevolgd door een paar harde rocknummers waarin Linkous' stem zwaarder klonk. Toen de tweede gitarist vervolgens viool ging spelen en de drummer overschakelde op toetsen, kreeg het geluid een country-klank. In het nummer daarna pakte de bassist een strijkstok en begon zijn staande bas als cello te bespelen, waarmee de strijkers de overhand kregen. Even later speelde de band weer een ruig gitaarrocknummer; in andere liedjes klonk de invloed van new wave en folk door. Het leek alsof de groep nog op zoek was naar de stijl die het best voldeed: een herkenbaar Sparklehorse-geluid ontbrak, ook in breekbare liedjes als 'Homecoming Queen', waarin Linkous als Neil Young klonk.

Linkous maakte veel gebruik van een tweede microfoon, die zijn stem blikkerig deed klinken, alsof hij door een telefoon zong. Het is een effect dat goed werkt als je het spaarzaam gebruikt - de onpersoonlijke klank vormt een contrast met de onvervormde stem, die daarna des te warmer overkomt - maar Linkous paste het in vrijwel elk nummer toe, waardoor het na een tijdje ging irriteren. De toch al tamelijk botte rocknummers klonken er cynischer en onsympathieker door. Linkous riep er een afstand mee op die bleef tijdens de gevoeliger liedjes, waardoor ze niet geloofwaardig overkwamen. Het leek of Linkous er zelf ook niet helemaal in geloofde, als een acteur die de verkeerde rol op zich had genomen.