Maleisië weert vliegtuigen; Nieuwe ruzie Maleisië en Singapore

SINGAPORE, 17 SEPT. Maleisië heeft aangekondigd dat het vanaf morgen vergaande beperkingen zal invoeren voor het vliegverkeer van de Singaporese luchtmacht boven zijn grondgebied. De diplomatieke relaties tussen beide buurlanden, die al enige tijd onder druk staan, zijn daardoor verder verslechterd.

Volgens de Maleisische autoriteiten is sprake van “onverantwoorde congestie” in de lucht, maar analisten en diplomaten zien de maatregel als een direct gevolg van de gisteren gepubliceerde memoires van Singapore's voormalige premier Lee Kuan Yew.

Maleisië is gepikeerd over een aantal uitlatingen van Lee in zijn boek 'The Singapore Story', dat Lee gisteren op zijn 75-ste verjaardag zelf aan de pers presenteerde. Voornaamste aanleiding voor de ergernis in Maleisië is Lee's lezing van de gebeurtenissen rond Singapore's aansluiting bij de Maleisische federatie van republieken in 1963 en de breuk twee jaar later, toen Singapore door de federatie werd uitgesloten en als onafhankelijke republiek verder ging.

Volgens Lee, die de uitsluiting op 9 augustus 1965 zelf, in tranen, via radio en televisie aan het Singaporese volk meldde, was de huidige regeringspartij in Maleisië, de Verenigde Nationale Organisatie van Maleiers (UMNO), in 1964 betrokken bij de aanzet tot raciale rellen in Singapore. Lee was destijds in Singapore bezig een multi-raciale partij op te zetten, met Chinezen, Maleiers en Indiërs, waarmee hij de Maleise overheersing binnen de politieke top van de federatie wilde doorbreken. “Het verzet tegen de Maleise hegemonie, dat was grondreden voor ons dispuut”, schrijft Lee in zijn memoires.

De Maleisische president en UMNO-voorzitter Mahathir Mohamad reageerde begin deze week, toen delen van de memoires uitlekten, geïrriteerd. “Ik weet niet of dit incident de verhoudingen tussen de twee landen naar een dieptepunt brengt, want de relatie is nooit goed geweest sinds de afscheiding. Maar terwijl wij ons best doen geen gevoelige onderwerpen naar voren te brengen, doen zij het omgekeerde”, zei Mahathir deze week.

Sinds de afsplitsing van Singapore, ruim drie decennia geleden, ontwikkelde de eilandrepubliek zich in veel hoger tempo dan Maleisië en groeide uit tot een belangrijke verstigingsplaats van multi-nationals die het Verre Oosten wilden veroveren. De welvaart van de hardwerkende Singaporese bevolking, die voor ruim driekwart uit Chinezen bestaat, schoot omhoog, maar daarmee nam, in de ogen van de Maleisische buren, ook de arrogantie van de Singaporezen toe.

Aangewakkerd door de zware economische tijden die de crisis beide landen nu bezorgt, groeide de onderlinge spanning de afgelopen maanden naar nieuwe hoogten. Maleisië dreigt, als zo vaak, een overeenkomst over waterlevering aan Singapore (dat onvoldoende eigen water heeft) aan te passen.

En beide landen soebatten over de verhuizing van een Maleisisch treinstation, dat nog steeds op Singaporees grondgebied staat. Het Maleisische besluit de Singaporese luchtmacht nu in zijn vluchten te beperken, wordt door diplomaten en analisten beschouwt als “een gevaarlijke verslechtering van de relatie.”