Kritiek van hervormers; Primakov: communisme niet terug

MOSKOU, 14 SEPT. De nieuwe Russische premier, Jevgeni Primakov, ontkent dat zijn regering een communistische signatuur krijgt. Hij wil “markthervormingen met een menselijk gezicht”, zo zei hij gisteravond in een televisie-interview.

Primakov reageerde op de kritiek van hervormers die zijn kabinet als communistisch beschouwen. “De communistische partij is opnieuw aan de macht”, zo interpreteerde Boris Nemtsov, die anderhalf jaar vice-premier was, de benoeming van twee communisten op economische sleutelposten. De macro-econoom en ex-premier Jegor Gajdar vroeg zich af “hoeveel tijd deze communistische regering nodig zal hebben om elementen van de vrije markt in Rusland te verwoesten”.

Primakov verdedigde zijn besluit om de planeconomen Joeri Masljoekov, die vroeger het Sovjet-planbureau leidde, en Viktor Gerasjtsjenko, oud-directeur van de Sovjet-staatsbank, Ruslands economische beleid toe te vertrouwen (de eerste als vice-premier, de tweede als directeur van de Centrale Bank). “Zij zullen niet de lijn volgen die door de communistische partij wordt gedicteerd”, zo verzekerde Primakov.

In een nieuwe breuk met het tot dusver gevoerde beleid heeft de politiek verzwakte president Jeltsin zijn perssecretaris, Sergej Jastrzjembski, ontslagen. Als woordvoerder moest hij de laatste jaren zo regelmatig de blunders en versprekingen van de president rechtzetten, dat waarnemers meer waarde gingen hechten aan zijn uitlatingen dan aan die van Jeltsin.

In Moskou verzamelde zich vanmorgen een groep betogers onder leiding van de gestaalde communist Viktor Anpilov om de terugkeer naar de Sovjet-tijd te eisen. Nog voor hun protestmars begon bleek hun aantal het handjevol ontslagen bankemployees dat dit weekeinde demonstreerde voor het behoud van de markteconomie, vele malen te overtreffen.

Doema-voorzitter Gennadi Seleznjov, een communist, wil dat een eerder opgesteld beginselakkoord over het overhevelen van een deel van de macht van de president naar het parlement, alsnog wordt ondertekend. “Het verplicht de president zich niet te bemoeien met regeringszaken”, aldus Seleznjov. Ook Primakov wil dat het akkoord snel wordt bekrachtigd.

De communisten willen ook de afzettingsprocedure tegen Jeltsin voortzetten en roepen op tot een nationale staking op 7 oktober onder de leus 'Weg met Jeltsin'. De nieuwbenoemde vice-premier Masljoekov heeft beloofd eind deze week met een plan te komen om Rusland uit de economische crisis te halen. Zijn hoogste prioriteit is het stabiliseren van de roebelkoers, gevolgd door het herstel van de industrie en het wegwerken van de loonachterstand. Sinds Primakovs aantreden heeft de roebel zich fors hersteld: vanmorgen was de koers 9,2 tegen de dollar, tegen 22 een week geleden.