Wilhelmina

In het artikel over Wilhelmina (Z 29 augustus) schrijft historicus/Wilhelmina-biograaf Cees Faseur: 'Hitler daarentegen had al op 2 april 1940 in een order aan de Duitse Wehrmacht gelast de vlucht van de Noorse en Deense koning tot elke prijs te voorkomen. Niets wijst erop dat hij tegenover het Nederlandse staatshoofd een andere gedragslijn wilde volgen. Wie haar besluit haar land te ontvluchten, afkeurt, weet dus in welk gezelschap hij zich bevindt.'

Het gaat mij uiteraard om de laatste van de volzinnen, welke blijk geeft van forse domheid én van een behoorlijke gemeenheid. Wat de domheid betreft: Hitler zal - in elk geval in Faseurs betoog - het ontvluchten niet hebben afgekeurd, maar hebben voorzien, als een tegenvaller hebben moeten accepteren doch persoonlijk wellicht begrijpelijk hebben gevonden. Het morele aspect was voor Hitler - zeker naar de strekking van Faseurs alinea - afwezig of geenszins aan de orde; bij hem ging het om praktische (on)bruikbaarheid, het aspect van opportunisme.

Wat de gemeenheid van Faseur betreft: hij denkt kennelijk aan de aan zijn opvatting tegengestelde mening van een jaar of wat geleden die in en n.a.v. het boek 'Om erger te voorkomen' van Nanda van der Zee werd geuit in Nederland,te weten dat 'haar besluit haar land te ontvluchten' eerder afkeuring dan goedkeuring verdient. Die ook toen al door hem bestreden 'oppositie' (ook ik kan meer bewondering voor de Deense en de Belgische koning opbrengen, die bleven in hun land dat bezet ging worden) wordt door hem alsnog bestempeld als gezelschap van Hitler: groter belediging is nauwelijks denkbaar.