Kim geen president Noord-Korea

SEOUL, 7 SEPT. Kim Jong-il is afgelopen zaterdag benoemd tot staatshoofd van Noord-Korea, maar hij zal zijn vader, de in 1994 overleden 'Grote Leider' Kim Il-sung niet opvolgen als president. Die functie is geschrapt.

Dat is besloten op een bijeenkomst van het volksparlement in Pyongyang. Dat de 56-jarige Kim geen president wordt, wordt uitgelegd als een eerbetoon aan zijn vader: in de vernieuwde grondwet wordt naar hem verwezen als “de eeuwige president” van Noord-Korea. De afgevaardigden konden zaterdag luisteren naar “een historische redevoering” die Kim Il-sung in mei 1990 hield op de vorige bijeenkomst van het parlement.

Waarnemers verwachten geen ingrijpende veranderingen door de besluiten; er behoeft volgens hen weinig twijfel over te bestaan dat Kim de feitelijke macht in handen heeft. Wel wijzen zij op de kennelijk verder toegenomen invloed van het militaire apparaat op het bestuur. Kim werd officieel herbenoemd tot voorzitter van de Nationale Defensie Commissie, “de hoogste staatspost”, aldus het staatspersbureau KCNA. Hij vervult daarnaast de cruciale post van opperbevelhebber van de strijdkrachten en sinds vorig jaar is hij secretaris-generaal van de Noord-Koreaanse Arbeiderspartij.

De bijeenkomst had plaats aan de vooravond van de viering van de 50-ste verjaardag van Noord-Korea, aanstaande woensdag. Algemeen werd verwacht dat Kim zijn vader ook zou opvolgen als president. Nu dat niet is gebeurd, kan hij op de achtergrond blijven opereren zoals hij steeds heeft gedaan. Buitenlandse reizen maakt hij niet of nauwelijks. De vroegere minister van Buitenlandse Zaken, Kim Yong Nam, zal het presidium voorzitten van het volksparlement, en is in die functie belast met de diplomatieke representatie van Noord-Korea, zoals het ontvangen van ambassadeurs.

Volgens de officiële geschiedschrijving is Kim in 1942 ten tijde van de Japanse bezetting geboren in een geheim kamp in Noord-Korea, maar buitenlandse analisten gaan er van uit dat hij in het Russische Khabarovsk het levenslicht zag. De Noord-Koreaanse staatsmedia noemen de 'Dierbare Leider' een “uitmuntende denker en theoreticus, een eminent staatsman en een weergaloos briljant commandant”. Buitenlandse bronnen hebben hem afgeschilderd als een instabiele playboy en zijn naam in verband gebracht met enkele bloedige aanslagen, zoals die in 1987 op een Zuid-Koreaans vliegtuig waarbij 115 mensen werden gedood.