een butler

Arthur: Do you know what I'm going to do? I'm going to take a bath. Hobson: I'll alert the media. Arthur: Do you want to run my bath for me? Hobson: It's what I live for. (Arthur vertrekt) Hobson: Perhaps you'd like me wash your dick for you.. you little shit. (dialoog uit de film 'Arthur')

Freddy Heineken en André Rieu hebben er een. Koningin Beatrix heeft er naar verluidt een handvol. En ook in ambassadeurswoningen mag 'hij' niet ontbreken. De butler is bijna zo oud als de mensheid en nog altijd is hij niet outdated. Integendeel. Waren er eind jaren tachtig zo'n honderd butlers werkzaam in Nederland (tegen 100.000 wereldwijd), sindsdien is hun aantal verdrievoudigd.

Anthony Hopkins vereeuwigde de typisch Engelse butler op het witte doek in Remains of the day. Met zijn wit gesteven boord en kaarsrechte rug probeerde hij ieder smetje op het blazoen van zijn werkgever, Lord Darlington, weg te poetsen. Dat was ook hard nodig, want Darlington was tijdens de Tweede Wereldoorlog pro-Duits en dat werd hem door de rest van zijn personeel niet in dank afgenomen.

Van butlers wordt niet alleen verwacht dat ze loyaal zijn, maar ook hoffelijk en nauwgezet; een sjeik, president of ambassadeur kan zich bij een verzorgd diner geen misplaatste grap of nieuwsgierige blikken van deze intieme buitenstaander veroorloven. De butler is het visitekaartje (en statussymbool!) van zijn opdrachtgever, dus wordt voor een goede butler - vooral in het buitenland - grof geld neergeteld. Met name butlers die in een grijs verleden voor het Hof werkten vinden gretig aftrek; hun CV dwingt respect af bij de gast.

Wie wil pronken met zijn butler, doet hem of haar - mannen zijn nog altijd ver in de meerderheid - een huis en auto cadeau. Butlers met villa en cabrio zijn (met name in de Arabische wereld en Japan) eerder regel dan uitzondering. Maar ook in Nederland beschikken butlers vrijwel altijd over een eigen (huur)woning met gas, licht en water en middenklasse auto (met bezinekaart). In het ene huishouden eet de butler wat de pot schaft, in het andere staat de hele keukenvoorraad tot zijn beschikking. Deze uitgaven komen bovenop het jaarsalaris van de butler.

Wie een butler zoekt gaat te rade gaan bij vrienden en kennissen in de hogere echelons, zet een advertentie in een dagblad, of klopt aan bij Wennekes International. Het Tielse headhuntersbedrijf voor butlers 'doet' butlers in alle soorten en maten - van het oer-Engelse Hopkins type, die zilver en schoenen poetst, wijn selecteert en gasten ontvangt, tot de personal manager die landgoederen en prive-jachten onderhoudt, veilinghuizen afstruint en onderhandelt met aannemers en architecten. 'Een butler op maat', dat is het credo van het bedrijf dat popsterren, koningen en oliebaronnen uit heel de wereld tot haar clienten mag rekenen.

Het vinden van een geschikte butler is geen sinecure, want alhoewel de vraag naar goed geschoolde butlers toeneemt, slinkt het aanbod met de dag. Butler-consulting is en blijft een gat in de markt. Een bedrijf als Wennekes International bezoekt het privé-domein van de cliënt, interviewt kandidaat-butlers, licht ze door en regelt eventueel een werkvergunning. Als de zoektocht eenmaal tot een goed einde is volbracht, brengt het bedrijf - naast een vergoeding voor reis-, hotel- en telefoonkosten - circa een derde van het bruto jaarsalaris van de geselecteerde butler in rekening bij de opdrachtgever.

In de Verenigde Staten en Zwitserland ligt het netto jaarsalaris van een butler gemiddeld rond de 125.000 gulden, in Japan 140.000, in Duitsland 130.000, in Engeland 65.000 en in Nederland 70.000. Een koopje dus, zeker naar internationale maatstaven. Sinds kort kan bij Wennekes ook voor 200 gulden bruto per uur een butler worden besteld. De heer of dame in kwestie verschijnt in vol ornaat, brengt en haalt gasten, overhandigt bloemen en spreekt genodigden toe. Volgens directeur Robert Wennekes groeit de vraag naar butlers-op-afroep gestaag, mede dankzij de aantrekkende economie. Hij voorspelt dat er over vijf jaar zo'n duizend butlers in Nederland actief zullen zijn.

Informatie op internet: www.butlersguild.com

Globale kosten van een butler (excl. kosten headhunter, woning, auto, eten e.d.)

Verenigde Staten 125.000 Japan 140.000 Duitsland 130.000 Engeland 65.000 Nederland 70.000 Zwitserland 125.000 Australië 110.000 België 75.000

Bedragen in guldens per jaar