Werkloosheid omlaag; Denemarken past budget stevig aan

KOPENHAGEN, 26 AUG. De Deense regering heeft gisteren haar ontwerpbegroting voor 1999 bij het parlement ingediend met voor het derde achtereenvolgende jaar een financieringsoverschot, dat echter veel lager uitpakt dan de ramingen voor 1998 laten zien.

Dalende werkloosheid, waardoor de overheidsbijdrage in de uitkeringen omlaag gaan, en gedaalde rentelasten op de staatsleningen zijn de twee belangrijkste factoren die de staatsuitgaven volgend jaar verminderen. De ontwerpbegroting gaat uit van een uitgavenpeil van 393 miljard kroon (ongeveer 112 miljard gulden). Dat is 8 miljard kroon (2,2 miljard gulden) minder dan dit jaar. De Deense werkloosheid staat nu op 6,5 procent van de beroepsbevolking en zal volgend jaar naar verwachting dalen tot 6 procent, het laagste niveau sinds 1976. Binnen de Europese Unie behoort het land tot de lidstaten met de laagste werkloosheid.

Het kabinet van de sociaal-democratische minister-president Poul Nyrup Rasmussen verwacht voor volgend jaar een begrotingsoverschot van 1,7 miljard kroon (485 miljoen gulden), een sterke daling vergeleken met het overschot van 27 miljard kroon (7,8 miljard gulden) dat dit jaar nog wordt verwacht. Dit jaar boekt de regering echter een meevaller van 22 miljard kroon door de verkoop van Tele Danmark, het staats-telecombedrijf dat werd geprivatiseerd.

Het verwachte begrotingsoverschot voor 1999 bedraagt 1,2 procent van het bruto nationaal produkt en komt daarmee nog steeds ruimschoots tegemoet aan de norm in het Verdrag van Maastricht voor de Economische en Monetaire Unie: een tekort van maximaal 3 procent op het overheidsbudget. De Denen willen overigens nog niet in de EMU.

Rasmussens minderheidskabinet zegt in een toelichting zich bewust te zijn van de gevaren van oververhitting van de economie, die in 1999 naar verwachting het zesde achtereenvolgende jaar van stevige groei doormaakt. De lagere staatsuitgaven passen volgens de regering in een soberder en aangepast bestedingsbeleid. Dit jaar wordt een daling van de economische groei met 1 procent verwacht tot 2,5 procent en volgend jaar nog eens met 0,5 procent.

In juni stemde het Deense parlement al in met een programma voor aanpassing van de overheidsuitgaven als bijdrage aan een afkoeling van de economie. De regering had dat pakket ingediend na waarschuwingen van de centrale bank en onafhankelijke economen voor oververhitting, en pleidooien voor bestedingsbeperking. In de nieuwe begroting zijn voorstellen opgenomen voor verhoging van de milieuheffingen voor burgers en bedrijven. De opbrengst daarvan neemt toe van 11 procent dit jaar tot 15 procent van de overheidsinkomsten volgend jaar. (AP)