Chaotische run op valuta; Russische roebel volledig ingestort

MOSKOU, 26 AUG. Te midden van snel groeiende onrust in Rusland is de roebel vandaag ingestort. De handel in dollars is stilgelegd, maar die in Duitse marken niet. Vanmiddag kostte een mark 7,60 roebel: een val met bijna 70 procent.

Banken en burgers zijn bezig aan een run op harde valuta. Guldens, Griekse drachmen, goud - alles is goed. De Centrale Bank heeft aangekondigd niet langer de reserves te zullen aanspreken om de munt te stutten. Gisteren spendeerde de bank nog 429 miljoen dollar, zonder dat zij kon voorkomen dat de roebel opnieuw tien procent van zijn waarde verloor.

De rentree van Viktor Tsjernomyrdin als premier heeft de chaos de afgelopen etmalen alleen maar vergroot. De macht in Rusland lijkt volledig in zijn handen te liggen vanaf het moment dat president Jeltsin hem maandag officieus tot zijn opvolger benoemde. Niemand weet op dit moment zelfs waar Jeltsin zich ophoudt; woordvoerders van het Kremlin zeiden vanochtend dat niet te kunnen zeggen. Tsjernomyrdin, die een regering wil waarin ook nationalisten en communisten welkom zijn, is 'diep ontevreden' over het werk van de Centrale Bank, maar analisten zeggen dat zijn terugkeer als regeringsleider de val van de roebel aanwakkert.

De Izvestija spreekt van 'de overwinning van de oligarchie in Rusland', doelend op de nauwe banden van Tsjernomyrdin met het gasbedrijf Gazprom. Volgens het blad stuurt de premier aan op een breuk met de hervormingen van de zondag ontslagen regering-Kirijenko: hij zou de tekorten op de begroting willen aanzuiveren door roebels bij te drukken. Topman Pjotr Avden van de bank Alpha Kapital vindt het bijdrukken van roebels nu al nodig.

Hoewel Tsjernomyrdin vanmorgen zei de ontwikkelingen van minuut tot minuut bij te houden, is het onduidelijk hoe hij de crisis wil aanpakken. Wel heeft hij een herschikking van de 40 miljard dollar staatsschuld goedgekeurd: kortlopend schatkistpapier kan geruild worden in schuldbrieven met een looptijd van drie tot vijf jaar, volgens het agentschap Bloomberg met een verlies van 70 procent.

De Kommersant Daily kopte vanmorgen met één woord: 'Ineenstorting'. De krant roept de lezers op om in harde valuta te vluchten. “Geloof niemand die zegt dat de toestand zich zal normaliseren.” Gisteren werden de rijen spaarders bij de bankfilialen afgepoeierd door bewakers: “Het geld is op.” De afgelopen 24 uur zijn er drie grote bankfusies aangekondigd, in een poging om in deze financiële storm overeind te blijven.

Communistenleider Gennadi Zjoeganov zei vandaag dat “Jeltsin en Tsjernomyrdin een dodelijke politiek voor Rusland hebben gevoerd, gedicteerd door het Westen”.

    • Frank Westerman