Drukte in een oase

Een fietstocht door het Amsterdamse Vondelpark heeft nog het meest weg van een wedstrijd slalommen met als bewegende pionnen skaters, loslopende honden, kinderwagens, voetballen en frisbees.

Een oase van rust in de stad. Zo was het Vondelpark ooit bedoeld door een groep vooraanstaande burgers die in de negentiende eeuw een park “voor het volk” wilde aanleggen.

Inmiddels leeft de stad voort in het park. Verjaardagsfeesten, picknicken, zakenlunches, voetbaltrainingen en commerciële fitness- en skatelessen ademen er het ritme van de drukbezette stedeling. Met alle irritaties van dien.

Op het stadsdeelkantoor in Amsterdam-Zuid komen steeds meer verhalen binnen over incidenten: gewelddadige conflicten tussen fietsers en in-line skaters of ruzies tussen picknickers en voetballers.

Daarom onderzoekt het stadsdeel nu de 'druktebeleving' van de gebruikers, om te kijken of het huidige beleid van 'laat maar gaan' niet tot grote problemen zal leiden tussen “rustzoekers” en “actieve Vondelparkbezoekers”.

Precieze getallen over het aantal bezoekers zijn er overigens niet. De meest recente dateren van tien jaar geleden. Toen bezochten jaarlijks zes à acht miljoen mensen het park. Dat moeten er nu volgens een woordvoerder “zeker meer” zijn.

Bij de ingangen van het Vondelpark stonden afgelopen zaterdag enquêteurs. Gedurende drie weken zullen zij aan duizend bezoekers dertig vragen voorleggen. Met als cruciale vragen: 'Kunt u aangeven van welke activiteiten of groepen mensen uzelf last ondervindt in het Vondelpark?' en 'Bent u de afgelopen twee jaar slachtoffer geworden van een verkeersongeval in het Vondelpark?' Bezoekers zijn meer dan bereid mee te werken, is de ervaring van de enquêteurs tot nu toe.En dan met name de voetgangers. Fietsers en in-line skaters zijn moeilijker tot stoppen te bewegen. En over die laatste groep spuien bezoekers nu juist graag hun ongenoegen. Met een 'spanwijdte' van anderhalve meter hebben de in-line skaters de laatste tijd schaamteloos bezit genomen van het fietspad, en dan nog afgezien van de rondmaaiende armen en benen van beginnelingen.

De Vereniging Vrienden van het Vondelpark is heel benieuwd naar de uitkomsten van het onderzoek. Zelf liet de vereniging enige tijd geleden, als waarschuwing, ansichtkaarten drukken met daarop een wegwijzer naar het Vondelpark. Op de wegwijzer fabriekjes die symbool staan voor een industrieterrein. Volgens de woordvoerder van de vereniging is het park 's zomers te vergelijken met “een klaverbladverkeersplein”. Maar hij is ook realistisch genoeg om zich hardop af te vragen: Wat kun je eraan doen?

Want wat kun je doen aan tergend langzaam slenterende voetgangers in de Kalverstraat? Wat kun je doen aan klanten in een supermarkt die een hele rij tot wanhoop drijven als blijkt dat ze hun groenten zijn vergeten te wegen? En wat kun je doen aan rustzoekers die zich ergeren aan actieve Vondelparkbezoekers?

Op het stadsdeelkantoor is men huiverig om ook maar een eerste hypothetisch antwoord te geven. Het park moet natuurlijk gewoon van alle Amsterdammers blijven en het liefst zetten ze het huidige beleid voort dat “zo weinig mogelijk beperkingen aan het gebruik van het park stelt”. Maar om klagers over in-line skaters tegemoet te komen, zou men - met de nadruk op zou - eventueel kunnen denken aan bijvoorbeeld een aparte skatebaan.

Maar waar dan? Zo'n baan moet minstens drie meter breed zijn en dan blijft er weinig over van het fietspad. Wat dan? Skaten verbieden? Een quotum invoeren?

Klachten van bezoekers die zich ergeren aan de roedels loslopende honden die uitzinnig van vreugde alles en iedereen bespringen, zullen overigens ook weinig gehoor vinden.

Toen het park in 1953 uit particuliere hand werd overgedaan aan de gemeente, gebeurde dat onder de voorwaarde dat het park altijd toegankelijk moest blijven voor paarden en loslopende honden. Aan die erfenis zal men moeilijk durven tornen.

    • Monique Snoeijen