Stap in de wereld die coma heet

Robert Mawson: Lazaruskind. Uit het Engels vertaald door Jan Smit. De Boekerij, 312 blz. ƒ 34,90

De roman Lazaruskind maakte schrijver Robert Mawson, voormalig piloot en reclameschrijver, in één klap miljonair. De uitgevers vochten om de rechten van het werk van de 41-jarige auteur, die eerder A Ship Called Hope schreef, dat echter weinig succes had. Zoiets maakt nieuwsgierig. Wat is dat voor boek, dat inmiddels de boekentoptien aanvoert en daarbij een schrijver als John Irving achter zich laat?

Lazaruskind valt met de deur in huis. Op pagina één is de twaalfjarige Ben er getuige van hoe zijn zusje Frankie wordt aangereden door een vrachtwagen en in coma raakt. Op pagina drie weet je dat de ouders Jack en Alison in een scheiding liggen. De contouren zijn geschetst; het gevecht om Frankie uit haar coma te wekken en om het huwelijk van Jack en Alison te redden kan beginnen. Blijkbaar was Mawson echter niet tevreden met dit dramatische gegeven (op de achterflap samengevat met de trefwoorden 'liefde en opoffering, hoop en wanhoop, beproeving en genezing'). Naarmate het verhaal vordert, worden de verwikkelingen allengs ingewikkelder. Uiteindelijk ontspoort Lazaruskind volledig en laat de lezer verbijsterd achter.

Jack en Alison besluiten om hun dochter aan de zorgen van dr. Elizabeth Chase toe te vertrouwen. Zij behandelt in Amerika in een particuliere kliniek comapatiënten en heeft opmerkelijke succesen geboekt bij het mensen terughalen uit diepe coma's. Daarbij gebeuren er vreemde dingen, die de belangstelling wekken van de FBI en het ministerie van Defensie: comapatiënten 'gebruiken' de computer van de kliniek om met elkaar te communiceren. In de pseudowetenschappelijke taal van de onversneden pulp zegt dr. Elizabeth Chase volkomen serieus: 'Ik geloof dat we ieder moment op een nieuwe weg naar het onderbewustzijn kunnen stuiten en misschien wel op hele andere niveaus van subliminaal bewustzijn.' Als Frankie steeds verder wegzakt in haar coma, besluit Chase deze ontdekking te gebruiken als een laatste poging om tot Frankie door te dringen. Haar broertje Ben krijgt een aantal draden op zijn hoofd en wordt door Elizabeth Chase onder hypnose gebracht: hij moet met Frankie communiceren en haar uit haar coma terugleiden. Natuurlijk mislukt dat bijna door de interventie van krachten van buiten die dr. Chase willen dwingen om de kliniek te sluiten. De kliniek wordt tegelijkertijd belegerd door de gezondheidsinspectie, het ministerie van defensie, de FBI en een christelijke groepering die is gekant tegen de experimentele behandelmethodes.

Na talloze plichtmatige cliffhangers (stroomstoring, politie-inval, achtervolging) geeft Mawson het verhaal een laatste draai. Omdat Ben steeds dieper wegzakt, stapt dr. Elizabeth Chase zelf in de wereld die coma heet. Aan het eind van het verhaal zijn Frankie en Ben genezen, maar blijkt coma een besmettelijke aandoening te zijn. Lazaruskind is een boek dat je met een zucht van verbazing weglegt.

    • Diana Comijs