Onfrisse discussie

In de Haagse randgemeenten is de dreigende annexatie van stukken grond door Den Haag al maanden gespreksonderwerp nummer één. De noodlijdende stad zal volgens plannen van Gedeputeerde Staten (GS) van Zuid-Holland vanaf 1 januari volgend jaar bordjes 'Den Haag' kunnen gaan ophangen op plekken die nu nog behoren tot Rijswijk, Voorburg, Leidschendam, Nootdorp en Pijnacker. Het moet de stad op termijn dertig miljoen gulden per jaar gaan opleveren.

Voor de inwoners van de randgemeenten is de 'grenscorrectie' echter veel meer dan het verhangen van bordjes. Het roept oergevoelens op, vooral omdat voor de 'nieuwe Hagenaars' de belasting fors omhoog zal gaan. Ze voelen zich echt Rijswijker, Nootdorper of Voorburger en dat willen ze blijven. “Dat is niet uit te leggen, dat is een gevoel”, is een veel gehoord argument.

Door de annexatieplannen zijn de gevoelens van de bewoners van de randgemeenten nog eens extra versterkt. Ze zien hun dorpsgenoten nu met regelmaat tijdens bijeenkomsten tegen de annexatie. Vrijwilligers drukken posters en verzinnen campagneslogans. Den Haag werd uitgemaakt voor dief. Burgemeester P. Roscam Abbing van Rijswijk vergeleek de annexatieplannen met de amputatie van een been. Een anti-annexatie-vlag werd gemaakt en een hond werd tot anti-annexatie-mascotte gedoopt. Het aantal brieven in de plaatselijke media is inmiddels niet meer te tellen. Op de radio wordt bijna dagelijks over de annexatie gesproken. Aanvankelijk waren de protesten nog redelijk braaf, maar naarmate de tijd verstrijkt neemt de haat tegen het 'geldverslindende' Den Haag toe. Praten wordt hoe langer hoe meer moddergooien.

P. Waayers, freelance journalist, maakte in een column in het plaatselijke uitgaansblad Circuit duidelijk wat voor belachelijke vorm het protest tegen de herindeling begint te krijgen. “Laten we de zaak eens goed op scherp zetten met een harde column”, moet hij gedacht hebben. Onder de titel “Minimaal zes overeenkomsten tussen nazi-Duitsland toen en de Haagse gemeenteraad nu” vergeleek hij de annexatieplannen van Den Haag met het streven van de nazi's naar Lebensraum die “nu verdwijnt in de “fascistische graaiklauwen van burgemeester Deetman”.

Het gemeentebestuur werd vergeleken met de top van het Derde Rijk. Wethouder Noordanus zou volgens Waayers op Hitlers propagandachef Goebbels lijken en Zyklon B, het gas dat in gaskamers werd gebruikt, is volgens de columnist nu te vergelijken met een hypotheek. “Een financiële verstikkingsdood”, lichtte hij zijn vondst toe. Om de vergelijking compleet te maken wees Waayers op de overeenkomst tussen de Haagse ooievaar en de “arendachtige roofvogel” van de nazi's. Net als bij de andere vergelijkingen bleef onduidelijk wat de overeenkomst tussen beide vogels is.

De gemeente Den Haag is deze column “volstrekt in het verkeerde keelgat geschoten”, aldus een woordvoerder. “De randgemeenten proberen zoveel mogelijk lawaai te maken met ludieke en minder ludieke acties, maar wat deze meneer opschrijft is volkomen smakeloos”, aldus de woordvoerder. De gemeente overweegt inmiddels een civiele procedure te beginnen tegen de man die zichzelf journalist noemt. Hij heeft nu aangeboden zijn honorarium van honderd gulden over te maken aan de Anne Frank Stichting.

De discussie over de herindeling wordt hoe langer en meer een vorm van elkaar beledigen. Nadat de verschillende partijen maandenlang naar elkaars argumenten hebben geluisterd worden andere vormen aangewend om de 'annexatie' actueel te houden. Een woordvoerder van de gemeente Den Haag legt nog eens uit waar het om gaat. “Het gaat om dertig straten die bij Den Haag zullen worden toegevoegd.”

Maar voordat de herindeling is uitgevoerd, schiet zij haar doel al voorbij. Samenwerken wordt tegenwerken. Van solidariteit van de randgemeenten met Den Haag is allang geen sprake meer.